ها، زکات پرداخت می شود، مالکِ سهام، آنها را قیمت گذاری کند که ارزش آنها چقدر است و سپس زکات را از قیمت روز پرداخت کند؛ مثلاً اگر هر سهم، یک صد ریال است و (به دلیل کاهش قیمت بازار) اکنون قیمت سهم یک صد ریالی به پنجاه رسیده است، مقدار زکات از همین پنجاه ریال محاسبه می شود.

از گفتار و املای شیخ ابن جبرین، مورخه ی 14/10/1423ه. ق[52]معرفی کتاب های عقیدتی

س: چه کتاب های در بیان مسایل عقیدتی مفید هستند؟

ج: کتاب های مفید در مسایل عقیدتی به نسبت افراد و سطح معلوماتشان متفاوت است. هر فردی می تواند با مراجعه به علمایی که می شناسد و به آنان دسترسی دارد راهنمایی بخواهد. به طور خلاصه می توان این کتاب ها را نام برد:(العقیدةالواسطیة) با استفاده از شروحی که برآن نوشته شده است،(شرح العقیدةالطحاویة)، ( کتاب التوحید) تألیف شیخ محمد بن عبدالوهاب همراه با شرح آن (فتح المجید) و (تیسیر العزیز الحمید)، (کشف الشبهات و ثلاثة الأصول) از محمد بن عبدالوهاب. (التدمریة) و (الحمویة) تألیف شیخ الاسلام ابن تیمیه، (کتاب التوحید) از ابن خزیمه، العقیدة النونیة همراه با شرح آن.

باید دانست که بهترین و ارزشمندترین کتاب قرآن مجید است. قرآن کلام الهی در برگیرنده ی عقیده ی صحیح است و به بهترین وجه استدلال مخالفان را پاسخ می گوید. ما شما را سفارش می کنیم که به کثرت قرآن را تلاوت کنید و بکوشید تا معنای آن را بفهمید؛ زیرا قرآن مرکز نور و هدایت است، و قرآن، انسان را به خیر و خوبی می رساند و از شر و بدی حفاظت می کند. آن گونه که الله تعالی فرموده است: «إِنَّ هَذَا الْقُرْآنَ يَهْدِي لِلَّتِي هِيَ أَقْوَمُ » [اسراء:9] « اين قرآن به راهى هدايت مى كند كه آن استوارتر است»

 و بالله التوفیق و صلی الله نبینا محمد و آله و صحبه وسلم 

انجمن دائم پژوهشهای علمی و افتا (2/875)[50] زکات ساختمانها، مراکز تجاری و زمینهای زراعی 

س: برادری دارم که سرمایه دار است و با سرمایه ی خود، ساختمان و مراکز تجاری و زمینهایی خریده که برای او درآمد دارند، به او نصیحت کردم که زکات در اصل سرمایه لازم نیست؛ بلکه فقط زکات بر پول اجاره لازم است با این شرط که یک سال بر آن بگذرد. چنانچه برادرم پس از دریافت اجاره آن را در حساب خود ذخیره نکند؛ بلکه مجدداً با آن ساختمانی جدید بخرد و... آیا با این شیوه هیچ گاه بر سرمایه برادرم زکات لازم نمی شود، نه اصل سرمایه و نه سودی که دریافت می کند؛ مگر زمانی که تا یک سال با پول اجاره ساختمان جدیدی نخرد، آنگاه بر این پول زکات لازم می شود؟ افراد زیادی اند که وضعیت مشابه برادرم را دارند. آیا اسلام به این کار اجازه می دهد؟ آیا این افراد گناهکار می شوند؟ چه نوع زمین هایی هستند که زکات بر اصل آن لازم نیست و همچنین بر درآمد آن تا زمانی که یک سال بر آن نگذرد؟ آیا حد معینی در این مورد وجود دارد یا این که کم و زیاد آن برابر است؟

ج: سرمایه ای که انسان در اختیار دارد، چندین نوع است؛ از جمله، پول نقد که هر گاه به حد نصاب شرعی برسد و یک سال بر آن بگذرد، آن گاه زکات بر آن لازم است. زمین های زراعی که زکات بر محصول آن هنگام برداشت لازم است؛ نه این که زکات بر اصل زمین لازم باشد. زمین ها یا ساختمان هایی که اجاره هستند، زکات بر پول اجاره لازم است مشروط بر این که یک سال بر آن بگذرد و به حد نصاب شرعی برسد؛ باید گقت که زکات بر اصل زمین و ساختمان لازم نیست.

زمین ها، ساختمان ها و کالاهایی که تجاری هستند و به قصد تجارت خرید و فروش می شوند، زکات بر این اموال واجب است؛ با این قید که یک سال بر آن بگذرد، در مواد تجاری حکم گذشت یک سال بر سود، همان حکم اصل سرمایه است.

یعنی با گذشت یک سال بر اصل سرمایه هنگام پرداخت زکات سود با اصل سرمایه حساب می شود( گرچه یک سال بر سود نگذشته باشد).

زکات حیوانات با کامل شدن نصاب و گذشت یک سال لازم می شود.

  انجمن دایمی، فتاوای زکات، جمع و ترتیب، محمد المسند، ص (29،28)[51] حکم زکات ماشین های  حمل و نقل

س: آیا بر ماشین های مسافربری و باری زکات لازم است؟

ج: زکات بر ماشین ها و شترانی که مخصوص باربری هستند لازم نیست؛ زیرا این ها برای تجارت نیستند بلکه برای استفاده و رسانیدن بار به مقصد می باشند.

امّا ماشین ها، شتران، الاغ، گاو و سایر حیواناتی که خرید و فروش آنها جایز است- هر گاه به منظور تجارت نگهداری شوند، زکات بر آنها لازم است(یعنی بر اصل قیمت آنها)؛ به دلیل روایتی که ابوداود و دیگر کتب حدیث روایت نموده اند که  رسول الله صَلَّى اللَّه عَلَيْهِ وَآله وَسَلَّمَ  فرموده است:[إِنَّ رَسُولَ اللَّهِصَلَّى اللَّه عَلَيْهِ وَآله وَسَلَّمَ  كَانَ يَأْمُرُنَا أَنْ نُخْرِجَ الصَّدَقَةَ مِنْ الَّذِي نُعِدُّ لِلْبَيْعِ] [1]

:«  رسول الله صَلَّى اللَّه عَلَيْهِ وَآله وَسَلَّمَبه ما دستور می دادند از آن چه که به قصد تجارت نگهداری می شود زکات بدهیم»

فتوای جمهور علما همین است که امام ابوبکر بن منذر" رحمه الله" حکایت نموده است.

انجمن دایمی، فتاوای زکات، جمع و ترتیب: محمد المسند،ص (32)
-------------------------------------------------------------------------------
[1]   أبوداود (1562)، و طبرانی در[الکبیر] 7/253(7029)، و بیهقی در[السنن الکبری] 4/146(7388). در[ مجمع الزوائد] 3/69: گوید: سند آن ضعیف است.و ملا علی قاری در[مرقاة المفاتيح](4/227) گوید: ابن همام [رحمه الله]گوید: بر او سکوت کرده[یعنی أبوداود] و این تحسین از منذری است. و ابن عدالبر تصریح کرده که سند آن صحیح است.ا.ه[52] حکم زکات زمین

س: مالک قطعه زمینی هستم و از آن  استفاده نمی کنم و برای موقع ضرورت و نیاز آن را نهاده ام. آیا بر من واجب است که زکات آن را بدهم؟ اگر زکات آن را بدهم آیا لازم است که هر مرتبه قیمت آن را تعیین کنم؟

ج: زکاتی بر شما در این زمین نیست. چرا که وقتی کالایی برای تجارت تهیه شده باشد زکات در آن واجب است. زمین، اثاثیه، ماشین ها و فرش ها و مانند آن کالایی هستند که زکات در اصل آن واجب نیست. اگر هدف آن مال اندوزی باشد به طوری که پول هایی برای خرید و فروش فراهم شود، زکات در آن واجب است. اگر برای تجارت نباشد مثل سؤال شما در این امور زکاتی لازم نیست.

  شیخ ابن جبرین، فتاوای زکات، جمع و ترتیب: محمد المسند، ص(26)<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="folder" href="w:html:744.xml">فصل اول: حكم روزه و شرايط آن </a><a class="folder" href="w:html:756.xml">  فصل دوم:  مبطلات روزه </a><a class="folder" href="w:html:778.xml">فصل سوم: حكم روزه گرفتن افراد معذور </a><a class="folder" href="w:html:793.xml">فصل چهارم: احكام قضا و كفاره </a><a class="folder" href="w:html:814.xml">  فصل پنجم: احكام روزه ي نفلي، تراويح و اعتكاف </a></body></html><?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:745.txt">حكم روزه و حكم تارك آن.</a><a class="text" href="w:text:746.txt">سن روزه گرفتن براي پسران و دختران</a><a class="text" href="w:text:747.txt">حكم روزه ي رمضان براي افراد خردسال</a><a class="text" href="w:text:748.txt">حكم تبريك گفتن فرا رسيدن ماه رمضان.</a><a class="text" href="w:text:749.txt">نيت روزه</a><a class="text" href="w:text:750.txt">چگونگي نيت</a><