وَاْلعُمْرَةِ؛ فَإنَّهُماَ يَنْفَيِان اْلَفْقَر وَالذّنُوبَ كَماَ يَنْفِيِ اْلِكيْرُ خَبَثَ الْحَدِيْد والذّهَبِ وَالْفِضَّةِ»[1]

«پي در پي به حج و عمره برويد، زيرا حج و عمره، فقر و گناهان را از بين مي‌برود، آن گونه كه دمِ آهنگر، ناخالصي آهن، طلا و نقره را مي‌زدايد».

ممكن است كه انسان عاقل به حج برود و اذيت نشود و همين طور به ديگران آزار نرساند، به شرط آن كه با مردم رفتار خوبي داشته باشد و اگر فرصت يافت تند برود و اگر جا تنگ بود رعايت حال خود و ديگران را بكند. به همين خاطر پيامبر اكرم صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ هنگامي كه از عرفه حركت مي كرد به مردم دستور مي‌داد كه با آرامش حركت كنند و چنان افسار شتر را مي كشيد كه سرش به ركاب پالانش مي‌رسيد و هرگاه راه گشادي را مي‌ديد، شترش را تندتر مي‌راند.[2] اين حديث دليل بر اين است كه حاجي با مردم تعامل خوب داشته باشد و هرگاه راه تنگ باشد آهسته حركت كند و بدين ترتيب نه خودش و نه ديگران اذيت مي‌شوند.

از ديدگاه ما، انسان با استعانت از الله تعالي به حج برود، واجبات آن را انجام بدهد و كوشش كند كه سبب اذيت و آزار ديگران نشود و خودش را نيز تا مي‌تواند در زحمت نيندازد.

آري! اگر مصلحت ديگري كه سودش بيشتر از حج باشد، مثلاً: مجاهديني وجود داشته باشند كه براي جهاد در راه الله به پول نياز دارند، در اين صورت جهاد از حج نافله، افضل است و بايد پول‌هايي را كه شخص مي‌خواهد صرف حج نافله كند، اين پول‌ها را براي مجاهدين راه الله صرف نمايد. يا اگر مسلمانان دچار فقر و گرسنگي شديدي شده‌اند، در اين جا نيز شخص بايستي پولش را براي برطرف ساختن اين مشكل خرج كند و از رفتن به حج صرف‌نظر كند.

 ابن عثيمين – اللقاء الشهري (16/18).
--------------------------------------------------------------------------------
[1]. مسند احمد (1/25، 387)، ترمذي (810)، ترمذي در مورد اين حديث گفته است: «حديث حسن صحيح غريبٌ». نسائي (2629،2630) و ابن ماجه (2887).
[2]. بخاري (1666، 2999، 4413) و مسلم (1278، 1286).[3] آيا قبولي حج و عمره نشانه‌هايي دارد؟

س: آيا نشانه‌ها و علاماتي وجود دارد كه حج و عمره‌ي افراد قبول شده است؟

ج: در مواردي علاماتي براي كساني كه الله تعالی اعمال آنها را قبول كرده، پيدا مي‌شود، از قبيل: حجاج، روزه داران، صدقه دهندگان و نمازگزاران؛ اين علامات عبارتند از: شرح صدر(پاكي درون)، خوشحالي قلب و روشنايي چهره؛ چون طاعات و اعمال صالح، علاماتي دارد كه بر بدن انجام دهنده، ظاهر مي‌شوند و چه بسا بر ظاهر و باطن او تأثير مي‌گذارند. بعضي از سلف امت گفته‌اند: كه علامت قبولي نيكي اين است كه انسان پس از آن موفق به انجام نيكي‌هاي ديگري مي‌شود، زيرا علامتِ توفيق الله تعالي بر انسان به انجام عمل نيك، اين است كه الله تعالي عمل نخست او را قبول كرده و به انجام عمل ديگري بر او احسان كرده و از او راضي شده است. 

 ابن عثيمين – دليل الاخطاء التي يقع فيها الحاج والمعتمر، ص (115).<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:838.txt">كسي كه توانايي رفتن به حج، را دارد، آيا بلافاصله حج بر او فرض مي‌شود؟ </a><a class="text" href="w:text:839.txt">آيا استخاره، براي حج، جايز است؟</a><a class="text" href="w:text:840.txt">گناه كسي كه توانايي حج دارد ولي به حج نمي‌رود</a><a class="text" href="w:text:841.txt">كدام مهمتر است: حج يا ازدواج؟</a><a class="text" href="w:text:842.txt">آيا رفتن به حج، قبل از بلوغ، حج فرضي را از انسان ساقط مي‌كند؟</a><a class="text" href="w:text:843.txt">روش حج همراه با نوزاد يا كودك</a><a class="text" href="w:text:844.txt">حكم حج شخصي كه بدهكار است</a><a class="text" href="w:text:845.txt">آيا بر شوهر واجب است كه با همسرش حج كند؟</a><a class="text" href="w:text:846.txt">آيا بر پدر واجب است كه هزينه‌ي حج فرزندانش را بپردازد؟</a><a class="text" href="w:text:847.txt">حكم دريافت پول از پدر براي هزينه‌ي سفر حج</a><a class="text" href="w:text:848.txt">حكم رفتن به حج به حساب شركت</a><a class="text" href="w:text:849.txt">حكم قرض گرفتن براي حج كردن </a><a class="text" href="w:text:850.txt">آيا حج از زن، بدليل نداشتن محرم ساقط مي‌شود؟</a><a class="text" href="w:text:851.txt">سن محرم شرعي چقدر باشد؟</a><a class="text" href="w:text:852.txt">تحريم سفر زن با هواپيما بدون محرم، اگرچه براي حج و يا عمره سفركند</a><a class="text" href="w:text:853.txt">حكم سفر زن بدون محرم همراه با زنان ديگر</a><a class="text" href="w:text:854.txt">اگر مردي در سفر حج زنش را طلاق بدهد... چه كسي محرم زن مي‌شود؟</a><a class="text" href="w:text:855.txt">حكم حج زنان خدمتكار بدون محرم</a><a class="text" href="w:text:856.txt">حكم حج تارك نماز</a><a class="text" href="w:text:857.txt">رسيدگي به بچه‌ي شيرخوار مي‌تواند عذري در تأخير حج باشد</a><a class="text" href="w:text:858.txt">حكم اجازه گرفتن از پدر و مادر براي رفتن به حج</a><a class="text" href="w:text:859.txt">حكم حج با رواديد تقلبي</a><a class="text" href="w:text:860.txt">آيا زن عده‌نشين مي‌تواند به حج برود؟</a><a class="text" href="w:text:861.txt">حكم منع كردن شوهر، زنش را از رفتن به حج آن هم بدون هيچ انگيزه‌اي </a></body></html>[4] كسي كه توانايي رفتن به حج، را دارد، آيا بلافاصله حج بر او فرض مي‌شود؟ 

س: آيا وجوب حج، بالفور است يا با تأخير؟

ج: صحيح اين است كه حج بلافاصله پس از توانايي واجب مي‌شود و براي انساني كه توانايي حج را دارد جايز نيست كه انجام آن را به تأخير بيندازد و همين است حكم تمامي واجبات شرعي، واجباتي كه مقيد به زمان يا سبب نيستند.

 شيخ ابن عثيمين – مجموع فتاوي و رسائل (21/13)- س(3).[5] آيا استخاره، براي حج، جايز است؟

س: آيا استخاره كردن براي حج مستحب است؟ كارهايي كه استخاره براي آنها مستحب است كدام است؟

ج: استخاره در هر كاري كه انسان در آن ترديد داشته باشد مستحب است؛ مثلاً اگر در شكّ باشد كه آيا امسال به حج برود يا نه؟، در اين صورت اجازه دارد كه استخاره نمايد، البته اين در صورتي است كه بگوييم: حج بالفور واجب نيست، ولي اگر بگوييم كه حج بالفور واجب است،‌در اين صورت بر او فرض مي‌شود كه بدون استخاره به حج برود و همين است حكم اموري كه نياز به استخاره ندارند؛ مثلاً انسان اراده مي‌كند كه نماز بخواند يا مي‌خواهد غذا بخورد اين امور نيازي به استخاره ندارد. استخاره زماني مي‌شود كه انسان براي كاري دو دل باشد، بنابراين انسان در دعاي استخاره مي‌گويد: «پروردگارا! اگر اين كار برايم خير است، پس آن را برايم آسان بگردان».[1]«اللهم إن كنت تعلمُ أنَّ هذا الامرَ خيرٌ لي فاقدُرْهُ لي و يَسِّرهُ لي».

 شيخ ابن عثيمين – مجموع فتاوي و رسائل (21/26)- س(16).
--------------------------------------------------------------------------------
[1]. جزيي از حديث جابر بن عبدالله رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ. بخاري (1162، 6382، 7390). [60] طریقه ی تیجانی

س: بسیاری از همشهریان ما پیرو طریقه ی تیجانی هستند؛ بنده در برنامه ی (نور علی الدرب) از شما شنیدم که می گفتید: طریقه ی تیجانی از فرقه های مبتدع است و پیروی از آن جایز نیست. خانواده ی بنده ورد شیخ احمد تیجانی، معروف به صلاة الفاتح را می خوانند. می گویند؛ صلاة الفاتح، همان درود بر پیامبر صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَ