مبر صلی الله علیه وآله وسلم بر خودش هم دعا مي خواند و در دستهايش فوت مي كرد؛ آيةالكرسي و معوذتين و سوره اخلاص را مي خواند، سپس تا جايي كه مي توانست بر بدنش مي ماليد، از سر و سينه اش شروع مي كرد و قسمت جلوي بدنش را مي ماليد. 

 از سلف و بزرگان امت ثابت است كه در آب و امثال آن دعا خوانده و دم كرده اند و سپس آن را خورده يا غسل كرده اند، اين عمل بیماری را کاهش داده يا از بين مي برد؛ چون كلام خدا شفا است، چنان كه خداوند مي فرمايد: «قُلْ هُوَ لِلَّذِينَ آَمَنُوا هُدًى وَشِفَاءٌ» [فصلت-44] « بگو: قرآن برای مومنان مایه ی راهنمایی و بهبودی است. »

همچنين خواندن قرآن و دعا بر روغن غذا و ماليدن آن روغن به بدن و يا شستن بدن با آن آب،... خواندن و دم کردن با این شیوه با دعاهاي جايزي است كه از كلام خدا و پيامبر مي باشد.

همچنين اگر قرآن و دعا در اوراقي نوشته شود و سپس شسته شود و آب آن خورده شود اشكالي ندارد، خواه با زعفران نوشته شود يا با قلم، چون گفته پيامبر صلی الله علیه وآله وسلم كه فرمود: «لاَ بَأْسَ بِالرُّقَى، مَا لَمْ تَكُنْ شِرْكاً»

«رقيه(دعا) اگر شرك آميز نباشد اشكالي ندارد» آن را شامل مي شود. والله اعلم.

 فتوا با امضای شيخ ابن جبرين
--------------------------------------------------------------------------------
[1]  تخریج حدیث در فتوای 38 این فصل ذکر شد.
[2] مسلم (2200) ابو داود (3886) و هذا لفظه.
[3] مسلم (2199)[54] نوشيدن آب با خواندن آيات قرآن روی آن دم شده جايز است، البته دم كردن بر روی بیمار بهتر است.

س1: آيا جايز است كه آيات قرآني بر تخته چوبي نوشته شود و سپس اين نوشته ها با آب شسته شود و آب آن برای معالجه به مريض نوشانيده شود؟

ج1: بعضي از علما مي گويند: نوشتن آيات قرآني بر چيز پاكي و اينكه اين نوشته ها شسته شود و مريض براي طلب شفا آن آب را بنوشد، اشكالي ندارد؛ چون اين عمل مانند: خواندن آيات و دم كردن است. چنان كه علما در كتاب ها و فتواهاي خود نوشته اند، مانند شيخ الاسلام ابن تيميه در «الفتاوي»[1]، و علامه ابن قيم در «زاد المعاد»[2] و بسیاری ديگر از علما. اما بهتر آن است كه آيات به صورت مستقيم بر مريض خوانده شود، به اين صورت كه قرآن خوانده شود و بر مريض يا محل درد فوت شود. اين روش بهتر و كاملتر است. 

اما گرفتن مزد در برابر نوشتن دعاهاي قرآني به صورت مذكور نيز اشكالي ندارد، چون گرفتن مزد در برابر خواندن آيات و دم كردن جايز است؛ زيرا پيامبر صلی الله علیه وآله وسلم صحابه اي را كه در برابر خواندن آيات و دم كردن مزد گرفته بودند تأييد كرد...چنانكه در حديث صحيح در داستان كسي كه دچار مار گزيدگي شده بود آمده است[3]. 

الشيخ الفوزان- المنتقي(2/145)

س2-اگر فردي كه مريض است طلب تعويذ نمود، و براي او بعضي از آيات قرآني نوشته شود، دعا خوان به او گفت: تعویذ را در آب بگذار و سپس آب را بنوش، آيا اين عمل جايز است؟

ج2-پيشتر فتواي پژوهش هاي علمي در پاسخ به سؤالي شبيه اين ذكر گرديد: نوشتن آيات قرآني در ظرفي يا روي كاغذي و شستن و نوشيدن آن جايز است؛ چون خداوند مي فرمايد: «وَنُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآَنِ مَا هُوَ شِفَاءٌ وَرَحْمَةٌ لِلْمُؤْمِنِينَ »[الأسراء-82] 

«و ما آیاتی از قرآن را فرو می فرستیم که مایه ی بهبودی و رحمت مومنان است، ولی بر ستمگران جز زیان نمی افزاید »

 پس قرآن شفاي شفاي دلها و بدن هاست، حاكم در مستدرك و ابن ماجه در سنن از ابن مسعود رضی الله عنه روايت نموده اند كه پيامبر صلی الله علیه وآله وسلم فرمود:« عَلَيْكُمْ بِالشِّفَاءَيْنِ: الْعَسَلِوَالْقُرْآنِ»[4] «از دو چيز كه مايه شفا هستند: عسل و قرآن، استفاده كنيد» 

ابن ماجه از علي رضی الله عنه وايت مي كند كه پيامبر صلی الله علیه وآله وسلم فرمود:« خَيْرُ الدَّوَاءِ الْقُرْآنُ»[5] «بهترين دوا قرآن است»

 ابن السني از ابن عباس رضي الله عنهما روايت مي كند كه گفت: وقتي زايمان براي زني مشكل گرديد، ظرف پاكيزه اي بردار و بر آن بنويس: «كَأَنَّهُمْ يَوْمَ يَرَوْنَ مَا يُوعَدُونَ»[الأحقاف-35] و «كَأَنَّهُمْ يَوْمَ يَرَوْنَهَا لَمْ يَلْبَثُوا» [النازعات-46] و « لَقَدْ كَانَ فِي قَصَصِهِمْ عِبْرَةٌ لِأُولِي الْأَلْبَابِ»[يوسف-111]

 سپس نوشته های قرآنی در آب شسته شود و زن از آن بنوشد و مقداری از آب را بر شكم و صورتش پاشيده شود.

ابن قیم در زاد المعاد ج3ص183 می نویسد: خلال مي گويد: عبدالله بن احمد به ما گفت: پدرم را مي ديديم كه هرگاه زايمان براي كسي دشوار مي شد، در جامي سفيد يا چيزي پاك حديثی را كه ابن عباس روايت نموده مي نوشت: لا إله إلا الله الحليم الكريم، سبحان الله رب العرش العظيم، الحمد لله رب العالمين،«كَأَنَّهُمْ يَوْمَ يَرَوْنَ مَا يُوعَدُونَ لَمْ يَلْبَثُوا إِلَّا سَاعَةً مِنْ نَهَارٍ بَلَاغٌ»[الأحقاف-35] «كَأَنَّهُمْ يَوْمَ يَرَوْنَهَا لَمْ يَلْبَثُوا إِلَّا عَشِيَّةً أَوْ ضُحَاهَا»[النازعات-46]

 خلال مي گويد: ابوبكر مروذي به ما خبر داد كه مردي نزد ابو عبدالله آمد و گفت: اي ابو عبدالله آيا براي زني كه دو روز است كه درد زايمان بر او فشار آورده دعايي مي نويسي؟ ابو عبدالله گفت: بگو جامي بزرگ و مقداري زعفران بياورند، و او را ديدم كه براي افراد زيادي به همين صورت دعا مي نوشت[6].

 امام ابن قيم نيز مي گويد: گروهي از سلف بر اين باورند كه آيات را در ظرفی نوشته، سپس مقداری آب در ظرف قرار دهند و بیمار آب را بنوشد[7]. 

مجاهد مي گويد: اشكال ندارد كه آيات قرآن بر چيزي نوشته شود، آنگاه شسته شود و مريض آن را بنوشد، مانند همين مورد از ابي قلابه روايت است. پايان سخن ابن قيم.

و صلي الله و سلم علي نبينا محمد و آله و صحبه.

اللجنة الدائمة- مجلة البحوث الإسلامية/العدد(27)،ص(51،52) 

س3-بعضي از مردم آياتي از قرآن را روي ورق با زعفران مي نويسند و مريض ورق را در آب مي گذارد و سپس آن را مي نوشد و يا با آن غسل مي كند، اين آيات با دست نوشته مي شوند، و گاهي افرادي آن را بر چيزي حك مي كنند و سپس با آن بر ورق و كاغذ مهر مي زنند، بعضي آن را چاپ مي كنند، همه اينها از مداد زعفراني استفاده مي كنند، از اين شيوه ها كدام يك بهتر است؟

ج3-از ابن عباس رضي الله عنها روايت است كه گفت: در هفتاد و سه جا از قرآن «لا اله الا الله» آمده است، هر كسي آن را با زعفران بنويسد و با آب زمزم يا آب باران بشويد و بخورد از بيماري شفا مي يابد و اگر جادو شده باشد جادويش باز مي شود. سپسابن عباس جاهائي را كه لا اله الا الله در قرآن آمده شمارش كرد. راوی می گوید: ما اين كار را مي كرديم و لا اله الا الله را بر اوراق با خط ريز و زعفران درخشنده مي نوشتيم، مريض سه بار آن نوشته را مي شست و آب آن را مي خورد، و سپس ورقه را جمع مي كرد و وقتي خشك مي شد آن را روي اخگر مي گذاشت و دودش را مي گرفت.

 همچنين بسياري از علما مانند شيخ عبدالعزيز بن مرشد، شيخ عبدالرحمان بن فريان و شيخ احمد بن منصور را دريافته ايم، تمام اين مشايخ بر اين كار اعتراض نمي كردند. از اين رو در استفاده از آن 