 مشكي رنگ مي‌كنند و ادعا مي‌كنند كه حديث صحيحي مبني بر ممنوع بودن آن وجود ندارد، بلكه اين ممنوعيت كه در برخي احاديث آمده از اقوال و مدرجات[1] برخي راويان است.

اين عده همچنين مي‌گويند: گيريم كه اين احاديث صحيح است، ولي مقصود از آنها نهي از تدليس و فريب‌كاري مي‌باشد و چنانچه كسي چنين قصدي نداشته باشد بلكه قصدش آرايش و زيبايي باشد نهي شامل او نمي‌شود. لطفاً بفرماييد كه صحت اين ادعا تا چه حد است؟

ج: نهي از تغيير سفيدي مو به رنگ مشكي در روايت جابر بن عبدالله رضی الله عنه از پيامبر صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّم ثابت و محقق است و ادعاي ادراج آن به هيچ عنوان صحت ندارد. بنابراين طبق روايت جابر بن عبدالله رضی الله عنه رنگ موي سفيد به رنگ مشكي ناجايز است.[2]

ابوداود و نسائي رحمهما الله تعالي با سند صحيح از عبدالله بن عباس رضی الله عنه روايت كرده‌اند كه رسول الله صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّم فرموده است: (يَكُونُ قَوْمٌ يَخْضِبُونَ فِي آخِرِ الزَّمَانِ بِالسَّوَادِ كَحَوَاصِلِ الْحَمَامِ لَا يَرِيحُونَ رَائِحَةَ الْجَنَّةِ)[3]

«در آخرالزمان گروهي پيدا مي‌شوند كه موهاي سفيدشان را با رنگ مشكي مانند چينه‌دان كبوتر مي‌سازند، بوي بهشت به مشام این افراد نمي‌رسد».

ابن مفلح از شاگردان شيخ‌السلام ابن تيميه رحمة الله عليه مي‌گويد:[4] «اسناد اين حديث (جيّد) است.»

 از اين حديث استنباط مي‌شود كه تغيير سفيدي مو با رنگ سياه حرام و از گناهان كبيره است. فلسفه‌ي تحريم اين كار مخالفت ورزيدن با حكمت و آفرينش الله تعالي است، زيرا شخص با اين كار برخلاف طبيعت و اصالت، خودش را زيبا مي‌كند، پس حكم استفاده از رنگ مشكي مانند حكم خال‌كوبي، باريك نمودن دندان‌ها، ابروها و پيوند مو به موهاي سر حرام و ناجايز است. 

از پيامبر صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّم ثابت شده كه الله تعالي مرتكبين اين اعمال را نفرين كرده است: « أَنَّهُ لَعَنَ الْوَاصِلَةَ وَالْمُسْتَوْصِلَةَ وَالْوَاشِمَةَ وَالْمُسْتَوْشِمَةَ، و لَعَنَ الْمُتَنَمِّصَاتِ وَالْمُتَفَلِّجَاتِ للحُسْن، المغيِّرات لخلق الله تعالي».[5]

«الله تعالی لعن و نفرين كرده است زنانی را که عمل وصل موها را انجام می دهند و زنانی را که از دیگری بخواهند این عمل را برایشان انجام دهد و زناني را كه ديگران را خال‌كوبي مي‌كنند و زناني را كه خال در بدن‌شان كوبيده مي‌شود و همچنين نفرين كرده است زناني را كه موهاي ابروي خويش برداشته و باريك و کوچک مي‌كنند و همين طور نفرين نموده است زناني را كه بخاطر زيبايي دندان‌هاي خود را از هم جدا و باريك و کوچک مي‌سازند و فطرت و خلقت الهي را تغيير مي‌دهند».

اما اين ادعا كه مي‌گويند نهي از رنگ سياه به خاطر تدليس و فريب‌كاري است گماني بيش نيست و موضوعيت ندارد؛ زيرا اين نهي عام است و هرگز تخصيص نشده است و فلسفه ی تحريم آن همان چيزي است كه ما به آن اشاره كرديم.

مسلمان بايد از چنين رنگي پرهيز كند و بجاي آن از اشياي مباحي مانند حنا، كتم و از رنگ‌هاي قهوه‌اي استفاده كند، كه در اين صورت هم مقصودش حاصل مي‌شود قطعاً بجاي آن دروازه‌ي مفيد و حلالي گشوده خواهد شد.

روايت‌هايي حاكي از آن است كه برخي از صحابه موهايشان را با رنگ سياه رنگ مي‌كردند، اما بايد گفت كه عمل اين بزرگواران نمي‌تواند با أحاديث صحيح و مرفوع پيامبر صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّم برابري كند، زيرا در احكام شرعي احاديث صحيح پيامبر صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّم حجت است نه اقوال و عمل صحابه و ديگر بزرگواران. در همچنين مواضعي از سوي اين بزرگواران عذر پيش مي‌كنيم.

الله تعالي در روز قيامت از مردم مي‌پرسد چه پاسخي به پيامبران داده‌ايد؟[ وَيَوْمَ يُنَادِيهِمْ فَيَقُولُ مَاذَا أَجَبْتُمُ الْمُرْسَلِينَ (٦٥)] [قصص:65]

«روزي كه آنها را صدا مي‌زند و مي‌گويد: چه پاسخي به دعوت انبيا داده‌ايد».

شيخ ابن عثيمين – مجموع فتاوا و رسایل (11/123)
--------------------------------------------------------------------------------
[1]. مدرج در اصطلاح علم اصول حديث عبارت است از اين‌كه راوي در اول يا وسط و يا آخر حديث سخن و برداشتي از خود را در حديث داخل كند. – مترجم-
[2]. مسلم (2102)، ابوداود (4204). ابن حبان (5471)، نسايي درالكبري (9347) ابن ماجه(3624)، مسند احمد(3/316، 322، 338)
[3]. مسند احمد (1/273)، ابوداود (4212)، نسائي (5057)، طبراني در (الكبير) (12254)، علامه شيخ آلباني رحمة الله عليه حديث مذكور را صحيح قرار داده است. صحيح سنن ابوداود از آلباني رحمة الله عليه (3548).
[4]. «الآداب الشرعيه» (3/335)
[5] البخاري (4886)، و أطرافه فيه، و (5931-5948) و مسلم (2122-2126).[23] رنگ كردن موي صورت با رنگ مشكي. (انجمن دايمي‌فتوا)

س: آيا مي‌توان براي تغيير سفيدي موي صورت از رنگ سياه استفاده نمود؟

ج: رنگ نمودن موي صورت با رنگ مشكي جايز نيست، به دليل احاديثي كه از استعمال آن نهي كرده‌اند:

 ابوداود با سند خود از جابر ‌بن‌عبدالله رضی الله عنه روايت كرده است: «أتي بأبي قحافة يوم فتح مكه و رأسه و لحيته كالثغامة بياضاً. فقال رسول الله صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّم: «غيِّرُوا هذا الشَّيْب و جَنِّبُوهُ السَّوَاد»[1]

«روز فتح مكه ابوقحافه را نزد پيامبر صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّم آوردند در حالي‌‌كه موي صورتش مانند (ثغامه)- گلي با برگ و شكوفه‌هاي سفيد- سفيد بود. رسول الله صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّم فرمودند: «اين سفيدي را با چيزي تغييير دهيد و از رنگ مشكي بپرهيزيد».

 مسلم، نسائي، ابن ماجه، احمد، ابوداود، از ابن عباس رضی الله عنه روايت كرده‌اند: « يَكُونُ قَوْمٌ يَخْضِبُونَ فِي آخِرِ الزَّمَانِ بِالسَّوَادِ كَحَوَاصِلِ الْحَمَامِ لَا يَرِيحُونَ رَائِحَةَ الْجَنَّةِ»[2] 

«در آخر زمان افرادي خواهند آمد كه مانند چينه‌دان كبوتر، موهايشان را سياه مي‌كنند، اينها بوي جنت را هم نمي‌بينند.

  و بالله التوفيق، و صلي الله علي نبينا محمد و آله و صحبه و سلم 

 فتاواي انجمن دايمي مباحث علمي و افتا (5/166)
--------------------------------------------------------------------------------
[1]. تخريج اين حديث در فتواي سابق گذشت.
[2]. تخريج اين حديث در فتواي سابق گذشت.[27] حکم کسی که از اسلام در جهت اغراض و اهداف شخصی استفاده نماید

س: نظر علمای بزرگوار درمورد کسانی که از اسلام در جهت اغراض شخصی استفاده می کنند چیست؟

ج: همه می دانند که اسلام دین حق است به دلیل اینکه الله تعالي به پیامبرش فرمود:« إِنَّا أَرْسَلْنَاكَ بِالْحَقِّ بَشِيرًا وَنَذِيرًا »[بقره:119] 

( ما تو را به حق به عنوان مژده دهنده و ترساننده فرستاده ایم).

جایگاه دین اسلام بالاتر از این است که کسی بخواهد از طریق دین به منافع شخصی و امور مادی برسد. ما معتقدیم هر انسانی که ادعا دارد از حامیان و نصرت کنندگان دین اسلام است می بایستی گفتارش را با کردارش مطابقت داد تا صداقتش مشخص شود؛ به دلیل اینکه منافقین هموار