اند؟

ج: اين عمل جايز نيست؛ بلكه واجب است در انتهاي خيمه‌ها، اگرچه در بيرون از مني باشند باقي بمانيد؛ يعني: هرگاه شما براي پيدا كردن جاي براي شب گذراندن در مني تلاش كرديد و جايي نيافتيد، آنگاه لازم است كه در انتهاي خيمه‌هاي مردم جاي بگيريد. در عصر ما بسياري از مردم گمان مي‌كنند كه اگر كسي مكاني جهت شب‌گذراني در مني نيابد اين حكم از او ساقط مي‌شود و مي‌تواند در هر جايي از مكه يا غير آن شب را به پايان ببرد. آنها اين مسئله را بر كسي كه عضوي از اعضاي وضو را از دست داده قياس مي‌كنند و مي‌گويند شستن آن عضو از او ساقط است. ولي اين مسئله قابل بحث و نظر است، چون مقصود از شب‌گذراني در مزدلفه گرد هم آمدن مسلمانان در مكان واحد است، بنابراين اينهايي كه در مني جاي ندارند  واجب است كه نزد آخرين خيمه مسلمانان جاي بگيرد و به جمع حاجيان بپيوندد.

مسئله‌ي مذكور نظير اين مسئله است كه هرگاه مسجد از جمعيت پر باشد و مردم در اطراف مسجد به امام اقتدا بكنند، در اين صورت لازم است  صف‌ها به هم متصل  باشد و هر صفي پشت سر صف ديگري باشد، تا جماعت، جماعت واحده‌اي باشد. پس مبيت نظير همين مسئله است، نه نظير عضو مفقود. زيرا حكم طهارت متعلق به عضو است كه آن عضو مقطوع است در نتيجه حكم طهارت نسبت به عضو مقطوع ساقط است.

  شيخ ابن عثيمين- فتاواي حج و عمره، ص(18) [57] روش درست براي كوتاه كردن موها

س: در حج يا عمره بسياري از مردم را مشاهده مي‌كنيم كه موهاي سرشان را از پايين سر به شكل دائره‌اي كوتاه مي‌كنند و از قسمت پايين دور تا دور موهايشان را مي‌گيرند، ولي قسمت‌هاي ديگر را اصولاً كوتاه نمي‌كنند. وقتي كه با آنها در اين موضوع صحبت مي‌كنيم مي‌گويند: فقط همين قدر كافي است. بفرماييد كدام عمل واجب است؟ همه‌ي سر يا بخشي از آن؟

ج: در حج و عمره واجب است كه تمام موي سر تراشيده شود يا كوتاه شود. البته لازم نيست هر تار مويي عيناً كوتاه كرده شود. و اشخاصي كه شما از آنها سخن گفتيد، طبق صحيح‌ترين اقوال علما كارشان درست نيست و عملشان از سنت محمدصَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ نمي‌باشد.

و بالله التوفيق، وصلي الله علي نبينا محمد وآله وصحبه وسلم

 فتاواي انجمن دايمي مباحث علمي و افتا (11/217، 218)<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:897.txt">آيا يك هفتم شتر يا گاو در قرباني جايز است؟</a><a class="text" href="w:text:898.txt">حكم ذبح قرباني در بيرون از مكه</a><a class="text" href="w:text:899.txt">حكم رَميِ جمرات در شب</a><a class="text" href="w:text:900.txt">حكم وكيل گرفتن در رمي جمرات</a><a class="text" href="w:text:901.txt">حكم رمي به وسيله‌ي سنگ‌هاي مستعمل</a><a class="text" href="w:text:902.txt">اوقات ادا و قضاي رمي جمرات</a><a class="text" href="w:text:903.txt">حكم تأخير رمي جمرات تا روز سيزدهم</a><a class="text" href="w:text:904.txt">حكم خروج حجاج به سوي جده در ايام تشريق</a><a class="text" href="w:text:905.txt">حكم كسي كه از روي ناآگاهي، برخي از واجبات حج را ترك مي‌دهد</a><a class="text" href="w:text:906.txt">خروج حاجي از مكه بدون طواف وداع، به اين اراده كه دوباره براي طواف وداع به مكه باز مي‌گردد</a></body></html>[58] آيا يك هفتم شتر يا گاو در قرباني جايز است؟

س: آيا يك هفتم شتر يا گاو براي يك نفر و خانواده‌اش كافي است؟ خواهشمنديم پاسخ بدهيد، از شما سپاسگزاريم، چون در نزد ما برخي از مردم اين مقدار را جايز نمي‌دانند و با توجه به اين كه عيد نزديك است، دوست داريم كه پيرامون اين مسئله آگاه باشيم... والسلام.

ج: سنت صحيح پيامبرصَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ حكايت از اين دارد كه يك عدد شتر و يا يك رأس گاو و گوسفند براي شخص واحد و خانواده‌اش اگر چه زياد باشند جايز است. و اما درمورد جايز بودن يك هفتم شتر و گاو براي يك نفر و خانواده‌اش بين علما ترديد و اختلاف وجود دارد، ولي قول راجح اين است كه جايز است؛ زيرا شخص با خانواده‌اش در حكم يك شخص است، ليكن يك رأس گوسفند افضل است.

 شيخ ابن باز- مجموع فتاوي و مقالات متنوعة (18/44).[59] حكم ذبح قرباني در بيرون از مكه

س: كسي كه مناسك حج و رمي جمره‌ي اولي را انجام مي‌دهد و مي‌رود تا قرباني‌اش را ذبح نمايد، ولي قيمت گران آن موجب مي‌شود تا اين شخص از مني به شهر جده برود و در آنجا قرباني خود را خريداري نموده و در همان‌جا ذبح مي‌كند، آيا اين ذبح جايز است؟

ج: اولاً: براي حاجي جايز نيست كه در روز عيد به جده برود.

ثانياً: خريداري قرباني، بيرون از حدود حرم امثال جده و غير آن جايز است، ليكن ذبح آن در خارج از حدود حرم جايز نيست، و هر كس چنين كند، پس گوسفند ذبح ‌شده‌اش براي گوشتخواري ذبح شده و جاي قرباني واجب را نمي‌گيرد، و اين شخص در حكم كسي است كه اصلاً قرباني ذبح نكرده است. چون الله تعالي فرموده است: [هَدْيًا بَالِغَ الْكَعْبَةِ] [مائده:95] «چنين حيواني در كعبه قرباني مي‌شود».

و فرموده است:[ حَتَّى يَبْلُغَ الْهَدْيُ مَحِلَّهُ] [بقره:196 ]

«(سرهاي خود را نتراشيد) تا قرباني به قربانگاه خود (كعبه) برسد).

  شيخ ابن باز- فتاوايي متعلق به احكام حج و عمره و زيارت. ص(85).[60] حكم رَميِ جمرات در شب

س: در حديث آمده كه ابن عباس رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ گفته است: (گفتم بعد از ظهر رمي جمرات كرده‌ام، پيامبرصَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ فرمود: «لاَ حَرَجَ»- ايرادي ندارد-). اين حديث را بيهقي صحيح قرار داده است. بفرماييد كه واقعاً اين حديث صحيح است و آيا رمي جمرات بعد از غروب آفتاب در روز قرباني جايز است؟

ج: به اثبات رسيده كه رسول الله صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ در روز قرباني در مورد مسئله‌ي مذكور مورد سؤال قرار گرفت. و اين سؤال در رابطه ايام تشريق نبود. در صحيح بخاري آمده است كه يكي از صحابه گفت: «رَمَيْتُ بَعْدَ مَا أمْسَيْتُ»[1] «بعد از ظهر رمي جمرات را انجام دادم». 

مقصود اين است كه من در واپسين لحظات روز قرباني اين عمل را انجام داده‌ام؛ و اين نزد تمام علما جايز است. بنابراين اگر شخصي رمي جمرات را در بعد از ظهر يا بعد از عصر انجام دهد، اشكالي ندارد. معني اين حديث اين نيست كه صحابي مذكور در شب رمي جمرات كرده است، زيرا اين صحابي قبل از آمدن شب از پيامبرصَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ سؤالش را پرسيده بود.

اما رمي بعد از غروب آفتاب يوم النحر، محل اختلاف علما است، عده‌اي آن را جايز دانسته‌اند. و البته فتواي جواز فتوايي قوي مي‌باشد و عده‌اي ناجايز دانسته و گفته‌اند كه اين شخص بايد رَميِ جمرات را به تأخير بياندازد و در روز يازدهم بعد از زوال آفتاب رمي جمرات بكند، ليكن رمي جمره‌ي عقبه را قبل از رمي جمرات روز يازدهم انجام بدهد. همين چيز نزد علما جايز است.

ليكن شايسته است كه مسلمان تلاش كند تا در روز عيد رميِ جمره‌ي عقبه را انجام دهد، همان گونه كه پيامبرصَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ و صحابه در روز، اين كار را انجام داده‌اند. همچنين در ساير روزهايي كه در آنها رمي وجود دارد 