ات از [هر تنگنايي] را براي او فراهم مي‌سازد و به او از جايي كه تصور نمي‌كند روزي مي‌رساند. هر كس بر الله توكل كند الله او را بسنده است. الله فرمان خويش را به انجام مي‌رساند. و هر چه را بخواهد بدان دسترسي پيدا مي‌كند. الله براي هر چيزي زمان و اندازه‌اي را قرار داده است). «طلاق2، 3» 

کسی که هجرت برایش از این گونه مکانها که برای مسلمان در آشکار نمودن شعائر دینش ممانعت وجود دارد، مقدور باشد، هجرت واجب است و اگر در آنجا بماند، گناهكار است.

 الله تعالي مي‌فرمايد:[ إِنَّ الَّذِينَ تَوَفَّاهُمُ الْمَلَائِكَةُ ظَالِمِي أَنْفُسِهِمْ قَالُوا فِيمَ كُنْتُمْ قَالُوا كُنَّا مُسْتَضْعَفِينَ فِي الْأَرْضِ قَالُوا أَلَمْ تَكُنْ أَرْضُ اللَّهِ وَاسِعَةً فَتُهَاجِرُوا فِيهَا فَأُولَئِكَ مَأْوَاهُمْ جَهَنَّمُ وَسَاءَتْ مَصِيرًا (97)] (بي‌گمان كساني كه فرشتگان [براي قبض روح] به سراغ‌شان مي‌روند [مي بينند كه به سبب ماندن با كفار و هجرت نكردن] بر خود ستم كرده‌اند، بديشان مي‌گويند: [در امر دين] بر چه بوديد؟ گويند: ما در زمين مستضعفان بوديم. [فرشتگان] گويند: مگر زمين الله فراخ نبود كه هجرت كنيد؟ اينانند كه جايگاهشان دوزخ است و بد سرانجامي است). «نساء97»

و بالله التوفیق، و صلی الله علی نبینا محمد وآله وصحبه وسلم

فتاواي انجمن دايمي مباحث علمي و افتا (12/54)<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:948.txt">مقام و منزلت جهاد در اسلام</a><a class="text" href="w:text:949.txt">برترين اعمال پس از ايمان، جهاد است</a><a class="text" href="w:text:950.txt">اهداف و انواع جهاد در راه الله</a><a class="text" href="w:text:951.txt">مراحل جهاد اسلامي</a><a class="text" href="w:text:952.txt">آمادگي براي جهاد واجب است</a><a class="text" href="w:text:953.txt">حكم پذیرش اسلام و جزيه از غیر يهود و نصاري</a><a class="text" href="w:text:954.txt">حكم جهاد برای زنان</a><a class="text" href="w:text:955.txt">حكم اجازه‌ی والدين برای جهاد</a><a class="text" href="w:text:956.txt">شهيد به چه کسی گفته می شود؟</a><a class="text" href="w:text:957.txt">چه زماني به مقتول، شهيد می گویند؟</a><a class="text" href="w:text:958.txt">حكم كسي كه در راه مبارزه با مواد مخدر كشته مي‌شود</a><a class="text" href="w:text:959.txt">معناي مرزباني (پاسداري) در راه الله</a><a class="text" href="w:text:960.txt">برخي از امور ناجایز در نيروهاي مسلح</a><a class="text" href="w:text:961.txt"> چگونگي جهاد با كفار و منافقين </a><a class="text" href="w:text:962.txt">نوعيت جهاد فلسطينی ها</a><a class="text" href="w:text:963.txt">سرنوشت قضيه‌ي فلسطين</a><a class="text" href="w:text:964.txt">پيشرفت اسلام با دعوت بوده يا با شمشير</a></body></html>[6] مقام و منزلت جهاد در اسلام

س: فضيلت جهاد در راه الله چيست؟

ج: جهاد در راه الله از بهترين راههاي تقرب به اوست و از بزرگترين عبادات مي‌باشد. حتي مي‌توان گفت كه جهاد بعد از فرايض از برترين اعمالي است كه مي‌توان در آن رقابت كرد و بر ديگران پيشي گرفت. 

جهاد زماني معني پيدا مي‌كند كه در جهت ياري كردن مؤمنان، اعتلاي كلمه‌ي اسلام، سركوب كردن كفار و منافقين، هموار كردن راه دعوت اسلامي در بين جهانيان، راهنمايي كردن بندگان الله از تاريكي ها به نور، نشر محاسن اسلام و احكام عادلانه‌اش در ميان مردم و همچنين ديگر مصالح و نتايج مفيد براي مسلمانان و خدا پرستان باشد.

آيات و احاديث زيادي درباره‌ي فضيلت جهاد و برتري مجاهدان بر ديگران وجود دارد كه اراده‌ي انساني را بر  مي‌انگيزد و استعدادهاي نهفته‌ي او را پويا مي‌كند و او را در صف مجاهدان قرار مي‌دهد تا صادقانه با دشمنان الله تعالی جهاد کند. جهاد، فرضِ كفايه است كه اگر تعداد لازم به اين كار مبادرت ورزند از ديگران ساقط مي‌شود. 

البته گاهي اوقات جهاد، فرضِ عين مي‌گردد كه در اين صورت هيچ يك از مسلمانان نبايد از اين امر سرپيچي كنند، مگر اين كه عذري موجه و شرعي داشته باشند. جهاد، زماني فرضِ عين است كه پيشواي مسلمانان دستور جهاد دهد يا اين كه دشمن، شهر و ديار مسلمانان را محاصره كند، یا این که مسلمان در میدان جهاد باشد. دلایل فرضیت جهاد در آیات و احادیث بیان شده است. در چنين وضعي فرد بايد خود را براي جهاد در راه الله آماده كند. از آياتي كه در فضيلت جهاد و مجاهدين وارد است مي‌توان به اين آيه اشاره كرد: [إِنَّ اللَّهَ اشْتَرَى مِنَ الْمُؤْمِنِينَ أَنْفُسَهُمْ وَأَمْوَالَهُمْ بِأَنَّ لَهُمُ الْجَنَّةَ يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَيَقْتُلُونَ وَيُقْتَلُونَ وَعْدًا عَلَيْهِ حَقًّا فِي التَّوْرَاةِ وَالْإِنْجِيلِ وَالْقُرْآنِ وَمَنْ أَوْفَى بِعَهْدِهِ مِنَ اللَّهِ فَاسْتَبْشِرُوا بِبَيْعِكُمُ الَّذِي بَايَعْتُمْ بِهِ وَذَلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ (111) ]:

 (بي گمان الله تعالي جان و مال مؤمنان را به بهاي بهشت خريداري مي‌كند (آنان بايد) در راه الله بجنگند و بكشند و كشته شوند. اين وعده‌ايي است كه الله آن را در(كتاب هاي آسماني) تورات و انجيل و قرآن ثبت نموده و وعده‌ي راستين آن را داده است، و چه كسي از الله به عهد خود وفا كننده تر است؟ پس به معامله‌اي كه كرده‌ايد شاد باشيد، و اين پيروزي بزرگ و رستگاري عظيمي است).«توبه/111»

 اين آيه‌ي مباركه، تشويق بزرگي براي جهاد در راه الله است. آیه بیانگر این مطلب است که مؤمن جان و مال خود را به الله فروخته و اين معامله‌اي است كه الله آن را قبول كرده و بهايش را بهشت قرار داده است تا مجاهدان در راه الله مبارزه كنند، بكشند و يا کشته شوند. در ادامه الله‌تعالي يادآور مي‌شود كه اين وعده در ارزشمندترين كتاب‌هاي آسماني، تورات و انجيل و قرآن مذكور است. سپس الله‌تعالي براي اين كه مؤمنان در اين معامله مطمئن شوند، مي‌فرمايد: و چه كسي از خدا به عهد خود وفا کننده تر است، تا مومنان به عهد و پيمان خود در اين معامله ثابت قدم بمانند و از روي اخلاص و صدق نيت و طيب خاطر با جان و مال خود وارد ميدان معامله و عمل شوند، الله‌تعالي پاداش آنان را در دنيا و آخرت به صورت كامل ادا خواهد كرد. الله تعالي به مؤمنان دستور مي‌دهد كه جهانيان را بر اين معامله بشارت دهند چرا كه این کار سراسر رستگاري است و در واقع، سرنوشت نيكو و یاری حق در جهاد است. با حیای فریضه جهاد، كفار و منافقان خوار و ذلیل می شوند. مسلمانان به عزت و سرفرازی می رسند و زمینه ی انتشار دعوت اسلامی در تمام عالم مهیا می شود. 

الله تعالي مي‌فرمايد:‌ [يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا هَلْ أَدُلُّكُمْ عَلَى تِجَارَةٍ تُنْجِيكُمْ مِنْ عَذَابٍ أَلِيمٍ (10) تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ وَتُجَاهِدُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ بِأَمْوَالِكُمْ وَأَنْفُسِكُمْ ذَلِكُمْ خَيْرٌ لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ (11) يَغْفِرْ لَكُمْ ذُنُوبَكُمْ وَيُدْخِلْكُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ وَمَسَاكِنَ طَيِّبَةً فِي جَنَّاتِ عَدْنٍ ذَلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ (12) وَأُخْرَى تُحِبُّونَهَا نَصْرٌ مِنَ اللَّهِ وَفَتْحٌ 