د: « يَا أَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاءَتْكُمْ مَوْعِظَةٌ مِنْ رَبِّكُمْ وَشِفَاءٌ لِمَا فِي الصُّدُورِ وَهُدًى وَرَحْمَةٌ لِلْمُؤْمِنِينَ (57) »[يونس][اي مردم پندي از سوي خدا كه شفابخش بيماريهاي دلهاست و هدايت و رحمتي براي مؤمنان است كه به نزد شما آمده است] 

- مطالعه ي سيره ي نبوي و احاديث گرامي ايشان صلي الله عليه و سلم، زيرا سنّت و سيرت پيامبر صلي الله عليه و سلم نشان دهنده ي راه براي كسي هستند كه مي خواهد به خداوند عزوجل برسد. 

- سوم اين كه بكوشيد با صالحان و اهل تقوا از قبيل علماي رباني و دوستان پرهيزگار همراه باشيد. 

- تا حد امكان از همنشينان بد دوري كنيد، آناني كه پيامبر صلي الله عليه و سلم درباره ي آنها فرموده است:[ مَثَلُ الْجَلِيسِ السَّوْءِ كَنَافِخِ الْكِيرِ؛ إِمَّا أَنْ يُحْرِقَ ثِيَابَكَ، وَإِمَّا أَنْ تَجِدَ رِيحًا خَبِيثَةً][1]

 ( مثال همنشين بد همانند كسي استكه در دم آهنگري مي دمد يا لباسهايت را مي سوزاند و يا از او بوي بدي به مشام مي رسد)

- همواره تغييري كه در شما رخ داده آن را ياد آور باش تا به گذشته بر نگردي – نبايد به خاطر انجام اعمال صالحي كه انجام مي دهي دچار خود پسندي شوي چون خود پسندي اعمال را باطل مي كند،‌ چنان كه خداوند متعال مي فرمايد: « يَمُنُّونَ عَلَيْكَ أَنْ أَسْلَمُوا قُلْ لَا تَمُنُّوا عَلَيَّ إِسْلَامَكُمْ بَلِ اللَّهُ يَمُنُّ عَلَيْكُمْ أَنْ هَدَاكُمْ لِلْإِيمَانِ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ (17) » [حجرات] 

 [بر تو منت مي گذارند كه مسلمان شده اند،‌ بگو به خاطر اسلامتان بر من منت نگذاريد، بلكه خداوند بر شما منت مي گذارد كه شما را به سوي ايمان هدايت كرده است، اگر راستگو هستيد] 

بلكه به اعمال صالحِ خود بنگر چنان كه گويا همواره كوتاهي ورزيده اي تا اين كه به استغفار و توبه به سوي خدا روي بياوري،‌ و در ضمن بايد به خداوند گمان نيك داشته باشي، چون انسان هرگاه به خاطر عملش دچار خود پسندي شود و فكر كند كه بر پروردگارش حقي دارد، اين خطرناك است و ممكن است به سبب آن عملش حبط و نابود گردد. 

از خداوند سلامت و عافيت را مي جوييم. 

فتاواي شيخ ابن عثيمين – اشرف عبد المقصود 2/924 .مجموع الثمين (1/39)
--------------------------------------------------------------------------------
[1]  تخريج حديث در فتواي سابق گذشت. اين حديث به صورت مختصر آمده است.[133] كسي كه گناه مي كند و از تقدير دليل مي آورد.

س: كسي را كه به توبه و بازگشت به سوي خدا دعوت مي دهيم و او مي گويد: خداوند هدايت را براي من مقدّر نكرده است، يا مي گويد: خداوند هر كس را كه بخواهد هدايت مي كند، چه بگوئيم؟

ج: اولي كه مي گويد: خداوند هدايت مرا مقدّر نكرده است، خيلي راحت به او ميگوئيم: آيا شما از غيب آگاهي داري يا نزد خدا پيماني بسته اي؟ اگر بگويد: بله، به او مي گوئيم: كافر شده اي، چون ادّعاي علم غيب مي كني، و اگر بگويد: از غيب آگاهي ندارم، به او مي گوئيم وقتي كه نمي داني خداوند هدايت را برايت مقدّر نكرده است، پس راه هدايت را در پيش بگير؛ زيرا خداوند تو را از هدايت باز نداشته است بلكه شما را به سوي هدايت دعوت داده و به آن تشويق كرده است، و از گمراهي بر حذر داشته و نهي كرده است. هرگز خدا نخواسته كه بندگانش را بر گمراهي رها كند؛ خداوند متعال مي فرمايد: «يُرِيدُ اللّهُ لِيُبَيِّنَ لَكُمْ وَيَهْدِيَكُمْ سُنَنَ الَّذِينَ مِن قَبْلِكُمْ وَيَتُوبَ عَلَيْكُمْ » «خدا مى‏خواهد براى شما توضيح دهد و راه [و رسم] كسانى را كه پيش از شما بوده‏اند به شما بنماياند و بر شما ببخشايد »[النساء-26] 

پس به سوي خدا توبه كن، خداوند از توبه شما بیشتر خوشحالمی شود از مردي كه سواري اش را با آذوقه اش گم كرده و از آن نا اميد شده و زير سايه درختي به انتظار مرگ دراز كشيده است، آنگاه از خواب بيدار مي شود و ناگهان مي بيند كه شتر در كنارش ايستاده و مهارش به درخت بسته شده، او مهار شتر را مي گيرد، خوشحال می گردد و از فرط خوشحالي مي گويد: (بار خدايا تو بنده ام هستي و من پروردگارت، از شدّت خوشحالي اشتباه مي كند)[1]

گويا مي خواهد بگويد: خدايا تو پروردگارم هستي و من بنده ات. وقتي شما توبه كني خداوند از چنين كسي بيشتر خوشحال مي شود.

نفر دومي كه مي گويد: خداوند هر كسی را که بخواهد هدايت مي كند، به او می گوییم: اين دليلي عليه خود شماست، شما راه هدايت را در پيش بگير تا از كساني باشي كه خداوند هدايت آنها را خواسته است. در حقيقت گناهكار، مي خواهد با اين سخنان، سخن ما را رد كند، اين حرفها هرگز نزد خداوند برايش سودي نخواهد داشت، چنانكه خداوند مي فرمايد: «سَيَقُولُ الَّذِينَ أَشْرَكُوا لَوْ شَاءَ اللَّهُ مَا أَشْرَكْنَا وَلَا آَبَاؤُنَا وَلَا حَرَّمْنَا مِنْ شَيْءٍ كَذَلِكَ كَذَّبَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ حَتَّى ذَاقُوا بَأْسَنَا قُلْ هَلْ عِنْدَكُمْ مِنْ عِلْمٍ فَتُخْرِجُوهُ لَنَا إِنْ تَتَّبِعُونَ إِلَّا الظَّنَّ وَإِنْ أَنْتُمْ إِلَّا تَخْرُصُونَ (148)» [الأنعام]

«كسانى كه شرك آوردند به زودى خواهند گفت اگر خدا مى‏خواست نه ما و نه پدرانمان شرك نمى‏آورديم و چيزى را [خودسرانه] تحريم نمى‏كرديم كسانى هم كه پيش از آنان بودند همين گونه [پيامبران خود را] تكذيب كردند تا عقوبت ما را چشيدند، بگو آيا نزد شما دانشى هست كه آن را براى ما آشكار كنيد شما جز از گمان پيروى نمى‏كنيد و جز دروغ نمى‏گوييد» 

الشيخ ابن عثيمين- من فتاواه-إعداد: أشرف بن عبدالمقصود(1/54)
--------------------------------------------------------------------------------
[1] البخاري(6309)مختصراً ، و مسلم (2747).[134] حكم تفكر براي ارتكاب كارهاي حرام

س: اگر كسي براي انجام كارهاي حرام فكر كند حكم آن چيست...مانند اينكه كسي براي دزدي فكر كند، يا فكر زنا را در سرش بپروراند، و حال آنكه او خودش مي داند كه اگر راهها براي او هموار شود چنين كاري نخواهد كرد؟ 

ج: افكار بدي كه به ذهن انسان مي آيد، مانند اينكه به فكر زنا يا خوردن شراب يا دزدي باشد و اين كارها را انجام ندهد، فقط به خاطر فكر كردن گناهي به او نمي رسد، چون پيامبر صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ مي فرمايد: « إِنَّ اللَّهَ تَجَاوَزَ لِأُمَّتِي مَا حَدَّثَتْ بِهِ أَنْفُسَهَا مَا لَمْ يَتَكَلَّمُوا أَوْ يَعْمَلُوا بِهِ»[1] (آنچه در ذهن و خاطر امت من مي آيد خداوند آن را عفو كرده تا زماني كه آن را به زبان نياورند يا عمل نكنند). 

پيامبر صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ مي فرمايد: « مَنْ هَمَّ بِسَيِّئَةٍ فَلَمْ يَعْمَلْهَا لَمْ أکتُبهَا عَلَیهِ » «هر كسي براي انجام گناهي اراده كند، (فقط به خاطر اراده كردن ) خداوند گناه را براي او نمي نويسد » و در عبارتي ديگر آمده: « اكْتُبُوهَا لَهُ حَسَنَةً إِنَّمَا تَرَكَهَا مِنْ جَرَّايَ » «خداوند مي گويد: آن را براي او به عنوان نيكي بنويسيد چون گناه را به خاطر من ترك كرده است»[2]يعني هر كسي گناه را به خاطر خداوند ترك كند، خداوند برايش