به مردم آموزش دهند و از شيوه‌ها ی مناسب استفاده كنند تا مخاطبان تشویق شوند نه اين كه متنفر شوند! 

 الله تعالي مي‌فرمايد: [ادْعُ إِلَى سَبِيلِ رَبِّكَ بِالْحِكْمَةِ وَالْمَوْعِظَةِ الْحَسَنَةِ وَجَادِلْهُمْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ] 

(با حكمت و اندرز نيكو، به راه پروردگارت دعوت‌نما! و با آنان به روشي كه نيكو‌تر است، استدلال و مناظره كن). «نحل/125» 

الله تعالي مي‌فرمايد:[ وَلا تُجَادِلُوا أَهْلَ الْكِتَابِ إِلا بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ إِلا الَّذِينَ ظَلَمُوا مِنْهُمْ] «عنكبوت/46»

(و با اهل كتاب، جز با روشي كه از همه نيكوتر است مجادله نكنيد. مگر كساني از آنان كه ستم كردند). 

 الله تعالي مي‌فرمايد:[ وَمَنْ أَحْسَنُ قَوْلا مِمَّنْ دَعَا إِلَى اللَّهِ وَعَمِلَ صَالِحًا وَقَالَ إِنَّنِي مِنَ الْمُسْلِمِينَ (٣٣)] 

( وچه كسي، خوش گفتارتر است از آن كس كه دعوت به سوي الله  مي‌كند و عمل صالح انجام مي‌دهد و مي‌گويد: من از مسلمانانم). «فصلت/33» 

الله تعالي خطاب به رسول الله صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ  مي‌فرمايد:[ فَبِمَا رَحْمَةٍ مِنَ اللَّهِ لِنْتَ لَهُمْ وَلَوْ كُنْتَ فَظًّا غَلِيظَ الْقَلْبِ لانْفَضُّوا مِنْ حَوْلِكَ] 

(و به (بركت) رحمت پروردگارت، با آنها (مردم) نرم شدي، و اگر خشن وسنگدل  بودي از اطرافت پراكنده مي‌شدند). «آل عمران/159»

وقتي كه الله تعالي موسي و هارون علیهماالسلام را نزد فرعون فرستاد فرمود:  [فَقُولا لَهُ قَوْلا لَيِّنًا لَعَلَّهُ يَتَذَكَّرُ أَوْ يَخْشَى (٤٤)]  (با او به نرمي سخن بگویيد. شايد متذكر شود. يا (از الله)بترسد).« طه/46»

در حديث صحيحي رسول الله صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ  مي‌فرمايد:[ إِنَّ الرِّفْقَ لَا يَكُونُ فِي شَيْءٍ إِلَّا زَانَهُ وَلَا يُنْزَعُ مِنْ شَيْءٍ إِلَّا شَانَهُ] [7]

 (نرمي در هركاري كه باشد آن را ارزشمند مي‌سازد و در هر كاري كه نرمي و ملايمت نباشد بي‌ارزش مي‌گردد). 

پيامبرصَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ  مي‌فرمايد:[ مَنْ يُحْرَمْ الرِّفْقَ يُحْرَمْ الْخَيْرَ ][8]

 (هر كس از نرم خویي  محروم شود، از خير محروم شده است). 

در اين مورد آيات و احاديث، بسياري وجود دارد؛ بنابراين بر مسلمانان لازم است که از دین آگاهي داشته باشند و هر چه نمی دانند از علما سؤال کنند.

 رسول الله صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ  مي‌فرمايد:[ مَنْ يُرِدْ اللَّهُ بِهِ خَيْرًا يُفَقِّهْهُ فِي الدِّينِ ] [9]

 (برای هركس، الله اراده ی خير نماید به وی فهم دین، نصیب خواهد کرد). 

از اين جهت بر علما  لازم است که مردم را تعليم دهند و آگاه كنند و علم خود را به آنان برسانند و در اين راه با شتاب به مسابقه بپردازند و با صبر و اخلاص و امانت داري، دين الله را به بندگانش برسانند و واجبات و محرمات الله را از طريق مساجد، جلسات علمي در مسجد يا غير آن، خطبه‌هاي جمعه و عيد و ديگر مناسبتها به مردم آموزش دهند؛ چرا که همگان قدرت تحصيل در مدارس و آموزشگاهها و دانشگاهها را ندارند و همگان توان يافتنِ مدرسه‌اي براي آموزش دين و شريعت الهی و يادگيري قرآن، آن‌گونه كه نازل شده است، و فراگيري سنت رسول الله صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ ، آن گونه كه آمده است، را ندارد. 

 بر علما واجب است که دين را، از طریق راديو، تلويزيون، روزنامه، خطبه‌هاي جمعه، عيد و هر مكان ديگر و همچنين با درس و جلسات علمي در مسجد يا غير مسجد به مردم برسانند.

 لذا بر هر طلبه‌اي كه الله علم دين را به او ارزاني داشته و به  هر عالمي كه الله بصيرت عنایت کرده لازم است، قدر علم را بداند واز هر فرصت ممكن برای رساندن دستورات الله استفاده کند و مردم را با حقیقت دین آشنا سازد، به خوبيها تشويق نموده و از بديها باز دارد. واجبات و محرمات الهی را برايشان روشن سازد.

 اين وظيفه ي همه ی علما است. زيرا آنان جانشينان و وارثان پيامبرانند پس بايد پيامهاي الله را به ديگران برسانند. شريعت را به مردم آموزش دهند و با بردباری خيرخواه  دين، كتاب و پيامبر و رهبران و عموم مسلمانان باشند. برحاکمان و مسئولان دولتهای  مسلمان واجب است كه آنان را كمك كنند و راه را برايشان هموار سازند.

 الله تعالي مي‌فرمايد: [ وَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَى] (و(همواره) در راه نيكي و پرهيزگاري تعاون كنيد).«مائده/2»

 رسول الله صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ  مي‌فرمايد:[ مَنْ كَانَ فِي حَاجَةِ أَخِيهِ كَانَ اللَّهُ فِي حَاجَتِهِ ][10]

 (هركس نياز برادرش را برآورده كند. الله نياز او را برآورده مي‌كند). بر صحت اين حديث از طريق ابن عمر اتفاق است. 

رسول الله صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ  مي‌فرمايد:[ وَاللَّهُ فِي عَوْنِ الْعَبْدِ مَا كَانَ الْعَبْدُ فِي عَوْنِ أَخِيهِ ][11] 

(الله تعالي بنده ي (خود را) كمك مي كند، مادامي كه او در فكر كمك برادرش باشد). امام مسلم در صحيح خود اين حديث را از ابو هريره نقل كرده است. 

از الله براي خود و همه برادران مسلمانم بويژه علما و طلاب توفيق و هدايت و كمك براي عمل به حق را خواستاريم. همانا الله بخشنده و كريم است. وصلي‌الله علي نبينا محمد وعلي‌آله وصحبه وسلم. 

 شيخ‌ ابن باز ـ مجموعه فتاوی مقالات متنوعة ـ (81 ،80/5)
--------------------------------------------------------------------------------
[1] - قبلاً گذشت
[2] - بخاري (3461)
[3] - ترمذي (2657) و گوید: حسن صحيح، ابن ماجه(232) به روایت ابن مسعود t وچند تن دیگر از صحابه نقل شده است.
[4] - بخاري (67) و مسلم (1218) 
[5] - بخاري (3009) و مسلم (2406)
[6] -  مسلم (1893)
[7] - (2594) مسلم 
[8] -  مسلم (2592)
[9] ـ بخاري (71)  مسلم (1037)
[10] - بخاري(2442) ـ مسلم(2580)
[11] - مسلم (2699)<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:1019.txt">آيا وسایل دعوت توقيفي است، يا خير؟</a><a class="text" href="w:text:1020.txt">دعوت با كاست‌هاي (نوارهاي) اسلامی</a><a class="text" href="w:text:1021.txt">حمايت از نرم افزارهاي اسلامي</a><a class="text" href="w:text:1022.txt">اهميت اينترنت در دعوت</a><a class="text" href="w:text:1023.txt">شرايط استفاده از رسانه‌هاي گروهي</a><a class="text" href="w:text:1024.txt">اولويت بندي در دعوت</a><a class="text" href="w:text:1025.txt">بر دعوتگر واجب است آنچه را كه از دين مي داند ديگران را دعوت دهد</a><a class="text" href="w:text:1026.txt">دادن قرآن به غير مسلمان</a><a class="text" href="w:text:1027.txt">سخنراني در جشنها و مناسبتها</a></body></html>[41] آيا وسایل دعوت توقيفي است، يا خير؟

س: درباره ي وسایل دعوت، بین دعوتگران اختلاف نظر است. عده‌اي دعوت را عبادت محض مي‌دانند و طبعاً استفاده از راه‌هاي مختلف فرهنگي، ورزشي، نمايشي... و ابزار جذب جوانان را رد مي‌كنند. عده‌اي بر اين باورند كه ابزار دعوت در زمانهای مختلف نیاز به تجديد و نوگرایي دارند و دعوتگران بايد از هر وسيله ي مشروعی براي دعوت الي‌الله استفاده نمايند. لطفاً جواب صحيح را بيان كنيد.

ج: الحمد لله ربّ العالمين. بدون شك دعوت به سوی ال