دن در قرآن و تدبّر در معاني آن سودبخش تر نيست.هُوَ اللَّهُ الَّذِي لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ عَالِمُ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ هُوَ الرَّحْمَنُ الرَّحِيمُ اوست  خدايي  يگانه   هيچ  خدايي  جز او نيست   داناي  نهان  و آشکار و بخشاينده  و مهربان  است
هُوَ اللَّهُ الَّذِي لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ الْمَلِكُ الْقُدُّوسُ السَّلَامُ الْمُؤْمِنُ الْمُهَيْمِنُ الْعَزِيزُ الْجَبَّارُ الْمُتَكَبِّرُ سُبْحَانَ اللَّهِ عَمَّا يُشْرِكُونَ اوست  خداي  يگانه  که  هيچ  خداي  ديگري  جز او نيست  ، فرمانروا است  ،  پاک است ، ، عاري  از هر عيب  است  ، ايمني  بخش  است  ، نگهبان  است  ،  پيروزمند است  ، با جبروت  است  و بزرگوار است   و از هر چه  براي  او  شريک  قرارمي  دهند منزه  است
هُوَ اللَّهُ الْخَالِقُ الْبَارِئُ الْمُصَوِّرُ لَهُ الْأَسْمَاء الْحُسْنَى يُسَبِّحُ لَهُ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَهُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ  اوست  خدايي  که  آفريدگار است  ، صورت  بخش  است  ، اسمهاي  نيکو از آن   اوست  هر چه  در آسمانها و زمين  است  تسبيحگوي  او هستند و او پيروزمند  و حکيم  است.
اين آيات کريمه مشتمل بر بسياري از نام هاي نيکوي خداوند و صفات والاي او هستند. پس خداوند خبرداد که  معبود به حقّ و راستين تنها اوست؛ خدايي که هيچ معبود به حقّي جز او نيست. و اين به خاطر کمال و احسان فراگير و تدبير فراگيرش مي باشدو هر معبودي غير از او باطل و پوچ است و سزاوار ذرّه اي از عبادت و پرستش نمي باشد، چون ناتوان و ناقص است و براي خودش اختيار کوچک ترين سود و زياني را ندارد . 
سپس خودش را به علم و آگاهي فراگير توصيف نمود که به آن چه از نگاه مخلوق پنهان است و آن چه که مخلوق مشاهده مي کنند آگاه و داناست. و خويشتن را به رحمت فراگيرش که همه چيز را در بر گرفته است ، و اين که رحمت او به هر موجود زنده اي مي رسد توصيف نمود.
سپس اين را بيان داشت که او معبود همه است، و تنها او معبود به حقّ است و او صاحب و پادشاه همه هستي است. پس جهان بالا و پايين همه مملوک خدا هستند و همه به او نيازمندند و تحت تدبير او قرار دارند.
« الْقُدُّوسُ السَّلَامُ» خداوند منّزه و سالم از هر عيب و نقص مي باشد، و خداوند بزرگ و داراي مجد و عظمت است، چون «قدُوس» بر پاک بودن از هر عيب و نقصي و بر عظمت خداوند در صفات و شکوهش دلالت مي نمايد. « الْمُؤْمِنُ» خداوندي که  پيامبرانش را به وسيله  معجزات روشن و دلايل قاطع و حجتّ هاي واضح تصديق مي نمايد. « الْعَزِيزُ» توانمند است و هرگز مغلوب نمي شود  و کسي نمي تواند جلوي او را بگيرد، بلکه او بر همه چيز چيره است و همه چيز در برابر او فروتن است.
« الْجَبَّارُ» خداوند جبار و چيره که درهمه بندگان چيره است و همه آفريده ها در برابر او مغلوب و فروتن اند. خداوندي که شکست خورده را جبران مي نمايد و فقير را توانگر مي کند. « الْمُتَكَبِّرُ» خداوندي که داراي کبريا و عظمت است و از همه عيب ها و ستم ها پاک است. « سُبْحَانَ اللَّهِ عَمَّا يُشْرِكُونَ» پاک است خداوند از آن چه انباز او مي کنند. و اين منّزه قرار دادن خداوند از همه چيزهايياست که مشرکان او را بدان وصف کرده اند.
« هُوَ اللَّهُ الْخَالِقُ الْبَارِئُ الْمُصَوِّرُ» اوست خداوند، آفريننده همه مخلوقات وتصويرگر همه تصويرها . و اين نام هاي نيکو: « خالق» و «باريء» و «مصور» به صفات «خلق» و «تدبير» و «تقدير» تعلق دارند که صفاتي مختص به خداوند مي باشند و هيچ کس در آنها با خدا شريک نيست.
« لَهُ الْأَسْمَاء الْحُسْنَى» او نام هاي نيک دارد، نام هاي زياد و بي شماري دارد که کسي جز  او تعداد آن ها را نمي داند، با وجود اين همه نام هاي او نيک هستند، يعني داراي صفات کمال مي باشند، بلکه بر کامل ترين بزرگ ترين صفت ها دلالت مي نمايند و به هيچ صورت در آن عيب و  نقصي نيست.
و از نيک بودنشان اين  است که خداوند آن نام ها را دوست مي دارد و هرکس آن ها را دوست بدارد او را نيز دوست مي دارد و مي پسندد، نيز دوست دارد که بندگان، او را با اين نام ها فرا بخوانند و نيازهايشان را از او بطلبند. و از کمال خداوند و برخورداري او از نام هاي نيک و صفات والاي او اين است که همه آن چه  در آسمان ها و زمين هستند همواره به او نيازمندند و او را به پاکي مي ستايند و نيازهايشان را از او مي  خواهند. پس، هر آن چه را که لطف خويش به آنان مي دهد. « وَهُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ » و او توانمند ِ با حکمت است؛ هرچه بخواهد مي شود و هيچ چيزي جز بر اساس حکمت و مصلحتي انجام نمي يابد.
پايان تفسير سوره ي حشر<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:790.txt">آيه 9-1</a><a class="text" href="w:text:791.txt">آيه 11-10</a><a class="text" href="w:text:792.txt">آيه 12</a><a class="text" href="w:text:793.txt">آيه 13</a></body></html>وَقَالُوا اتَّخَذَ الرَّحْمَنُ وَلَدًا سُبْحَانَهُ بَلْ عِبَادٌ مُّكْرَمُونَ و گفتند: «خداوند فرزندي برگرفته است! خداوند پاک و منزه است [فرشتگان فرزندان خدا نبوده] بلکه بندگاني گرامي هستند».
لَا يَسْبِقُونَهُ بِالْقَوْلِ وَهُم بِأَمْرِهِ يَعْمَلُونَ در سخن گفتن از او پيشي نمي گيرند، و آنان به فرمان وي کار مي کنند. 
يَعْلَمُ مَا بَيْنَ أَيْدِيهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ وَلَا يَشْفَعُونَ إِلَّا لِمَنِ ارْتَضَى وَهُم مِّنْ خَشْيَتِهِ مُشْفِقُونَ خداوند اعمال گذشته و حال و آيندۀ ايشان را مي داند، و شفاعت نمي کنند مگر براي کسي که [خداوند] بپسندد، و آنان از بيم او ترسان و هراسانند. 
وَمَن يَقُلْ مِنْهُمْ إِنِّي إِلَهٌ مِّن دُونِهِ فَذَلِكَ نَجْزِيهِ جَهَنَّمَ كَذَلِكَ نَجْزِي الظَّالِمِينَ هر کس از آنان بگويد غير از خدا من نيز معبود هستم، جهنم را سزاي او مي گردانيم، بدينسان به ستمکاران سزا مي دهيم. 
خداوند متعال از بي خردي مشرکان سخن به ميان مي آورد که پيامبر را تکذيب کرده و ادعا کردند خداوند خوارشان کند. پروردگار فرزندي براي خود بر گرفته است، پس گفتند: فرشتگان دختران خداوند هستند. بسي پاک و برتر است خداوند از گفتۀ آنان.
و خداوند خبر داد که فرشتگان فرزندان خدا نبوده، بلکه بندگاني هستند که آفريده شده اند و اختياري ندارند، و آنها نزد پروردگار محترو و گرامي هستند، چون آنها را با خوبي ها و پاکي ها آراسته و از زشتي ها پاکيزه داشته است و آنان نهايت ادب را در مقابل با خداوند رعايت کرده و از فرمان او پيروي مي کنند. 
(لَا يَسْبِقُونَهُ بِالْقَوْلِ) از پيش خود سخني در رابطه با ادارۀ امور نمي گويند مگر اين که خداوند بگويد، چون در کمال ادب قرار دارند و به کمال حکمت و علم الهي آگاه هستند. (وَهُم بِأَمْرِهِ يَعْمَلُونَ ) آنها را به هر چيزي دستور بدهد، از فرمانش اطاعت مي کنند، و به هر کاري آنها را بگمارد آن را انجام مي دهند. پس آنها به اندازۀ يک چشم به هم زدن از فرمان وي سرپيچي نمي کنند، بدون فرمان الهي به دلخواه خود کاري را انجام نمي دهند، با وجود اين، علم الهي آنها را احاطه کرده اس