 در اين امر براي گروهي که پند مي پذيرند نشانۀ روشني است. 
آنچه خداوند پديد  آورده و براي بندگان منتشر نموده است از قبيل حيوانات، و درختان و گياهان و ديگر چيزهايي که رنگهاي آن متفاوت و منافع آن مختلف است، دال بر کمال قدرت خداو احسان فراگير و گستردگي بخشش اوست، و اينکه عبادت فقط شايستۀ اوست و او يگانه و يکتا است. (لِّقَوْمٍ يَذَّكَّرُونَ) براي گروهي که آنچه را از علم مفيد که به آنان سود مي رساند در ذهن خود تداعي مي کنند، و در آنچه که خداوند آنان را به تأمل در آن فرا خوانده است، تأمل و انديشه مي کنند تا با اين تداعي و تأمل چيزي  (= خدايي) را به ياد آورند که اين پديده ها دليل و نشانه اي بر وجود او هستند. يعني کساني که دانش مفيد دارند و در آنچه که خداوند از آنها خواسته است تا در آن بينديشيدند، انديشه مي کنند تا در پرتو قدرت الهي و نيروي لايزال ايشان راهياب شوند.وَهُوَ الَّذِي سَخَّرَ الْبَحْرَ لِتَأْكُلُواْ مِنْهُ لَحْمًا طَرِيًّا وَتَسْتَخْرِجُواْ مِنْهُ حِلْيَةً تَلْبَسُونَهَا وَتَرَى الْفُلْكَ مَوَاخِرَ فِيهِ وَلِتَبْتَغُواْ مِن فَضْلِهِ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ و اوست که دريا را مسخر و رام ساخته است تا از آن گوشت تازه بخوريد و از آن زيور آلاتي بيرون بياوريد که آن را مي پوشيد. و کشتي ها را در آن شکافنده مي بيني، و تا از فضل او بجوييد و باشد که سپاس گزاري کنيد. 
(وَهُوَ الَّذِي سَخَّرَ الْبَحْرَ( و تنها اوست که دريا را مسخر شما ساخته است و آن را براي منافع گوناگون شما آماده کرده است. (لِتَأْكُلُواْ مِنْهُ لَحْمًا طَرِيًّا ) تا از آن گوشت تازه بخوريد. و آن ماهي است که دريا شکار مي کنيد. (وَتَسْتَخْرِجُواْ مِنْهُ حِلْيَةً تَلْبَسُونَهَا) و از آن زيوري بيرون بياوريد که آن را مي پوشانيد. و بر زيبايي خودتان مي افزاييد. (وَتَرَى الْفُلْكَ ) کشتي ها را مي بيني، (مَوَاخِرَ فِيهِ) که در دريا روانند و درياي متلاطم و طوفاني را با پيشاني و نوک خود مي شکافند و از کشوري به کشور ديگري مي روند و مسافران و روزيهايشان و کالاها و جنس هاي تجارتي ايشان را حمل مي کنند؛ کالاهايي که با آن رزق و فضل خدا را براي خود طلب مي کنند. (وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ ) باشد که سپاس کسي را به جاي آوريد که اين چيزها را برايتان ميسر و مهيا کرده، و چنين چيزهايي را به شما ارزاني نموده است. پس خداوند تعالي را شکر و ستايش مي کنيم که منافع و مصالح بندگان را بالاتر از آنچه که مي خواهند به آنها بخشيده و هر آنچه را که خواسته ايد به آنها داده است. ما نمي توانيم او را ستايش کنيم آنگونه که شايسته ي اوست. ستايشي که شايسته ي اوست عبارت است از ستايشي که ايشان از خود بعمل آورده است.وَأَلْقَى فِي الأَرْضِ رَوَاسِيَ أَن تَمِيدَ بِكُمْ وَأَنْهَارًا وَسُبُلاً لَّعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ و در زمين کوهها استوار و پابرجايي قرار داد تا (زمين) شما را نلرزاند. و رودخانه ها و راههايي را پديدار کرد باشد که راه يابيد. 
وَعَلامَاتٍ وَبِالنَّجْمِ هُمْ يَهْتَدُونَ و نشانه هايي را قرار داد، و آنان به وسيلۀ ستاره راه مي يابند. 
(وَأَلْقَى فِي الأَرْضِ رَوَاسِيَ) و خداوند براي بندگانش در زمين کوههاي بزرگي قرار داد تا زمين آنها را نلرزاند و بتواند کشاورزي نمايند و ساخت و ساز کنند و روي زمين راه بروند و از رحمت الهي اين است که در زمين رودخانه هايي پديد آورد که آنها را از سرزمين دور دست به سرزميني مي آورد که به آن نياز دارد تا از آن بنوشيد و چهارپايانتان نيز از آن بنوشند و کشتزارهايتان به وسيلۀ آن آبياري شوند. رودخانه هايي روي زمين پديد آورده و رودخانه هايي در درون زمين قرار داده است که براي بيرون آوردن آن، زمين را حفر مي نماييد، و چون به آب برسد آن را به وسيلۀ ادواتي که خداوند برايتان مسخر نموده است بيرون مي آوريد. و از رحمت الهي اين است که در روي زمين راههايي قرار داده است که انسان به وسيلۀ آن به سرزمين هاي دور مي رسد. (لَّعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ ) تا راه يابيد. حتي خداوند در زميني که کاملاً کوهستاني است و کوهها به صورت زنجيره اي به هم پيوسته اند راهها و گذرگاههايي قرار داده است.أَفَمَن يَخْلُقُ كَمَن لاَّ يَخْلُقُ أَفَلا تَذَكَّرُونَ آيا کسي که مي آفريند همچون کسي است که نمي آفريند؟ آيا پند نمي پذيريد. 
وَإِن تَعُدُّواْ نِعْمَةَ اللّهِ لاَ تُحْصُوهَا إِنَّ اللّهَ لَغَفُورٌ رَّحِيمٌ و اگر بخواهيد نمعت هاي خداوند را بشماريد نمي توانيد آن را بشماريد، بي گمان خداوند آمرزندۀ مهربان است. 
وَاللّهُ يَعْلَمُ مَا تُسِرُّونَ وَمَا تُعْلِنُونَ و خداوند آنچه را که پنهان مي داريد و آنچه را که آشکار مي کنيد، مي داند. 
وَالَّذِينَ يَدْعُونَ مِن دُونِ اللّهِ لاَ يَخْلُقُونَ شَيْئًا وَهُمْ يُخْلَقُونَ  و کساني که جز خدا به فرياد مي خوانند چيزي نمي آفرينند و خودشان آفريده مي شوند. 
أَمْواتٌ غَيْرُ أَحْيَاء وَمَا يَشْعُرُونَ أَيَّانَ يُبْعَثُونَ (آنچه مي پرستند) مرده اند و بي جان، و نمي دانند چه وقت زنده و برانگيخته مي شوند. 
إِلَهُكُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ فَالَّذِينَ لاَ يُؤْمِنُونَ بِالآخِرَةِ قُلُوبُهُم مُّنكِرَةٌ وَهُم مُّسْتَكْبِرُونَ و خداي شما خداي يکتايي است، و آنان که به آخرت ايمان نمي آورند دلهايشان منکر بوده و خودشان متکبر هستد 
لاَ جَرَمَ أَنَّ اللّهَ يَعْلَمُ مَا يُسِرُّونَ وَمَا يُعْلِنُونَ إِنَّهُ لاَ يُحِبُّ الْمُسْتَكْبِرِينَ بدون شک خداوند آنچه را که پنهان مي دارند و آنچه را که پنهان مي دارند و آنچه را که آشکار مي کنند، مي داند. همانا او مستکبران را دوست نمي دارد. 
پس از آنکه خداوند به بيان مخلوقات بزرگ و نعمت هاي فراگير خود پرداخت، فرمود: هيچ کس مانند او نيست و هيچ همتا و نظيري ندارد: (أَفَمَن يَخْلُقُ) آيا کسي همۀ مخلوقات را مي آفريند و او هر چيزي که بخواهد انجام مي دهد، (كَمَن لاَّ يَخْلُقُ ) مانند کسي است که هيچ چيزي را نه کم و نه زياد نمي آفريند؟ (أَفَلا تَذَكَّرُونَ ) آيا پند نمي پذيريد و تشخيص نمي دهيد کسي که همو آفريننده است سزوار پرستش است؟ پس همانطور که او در آفريدن و تدبير يگانه است، در الوهيت و توحيد و پرستش نيز يگانه است. 
و همانطور که خداوند در آفرينش شما و ديگران شريکي ندارد، در عبادت و پرستش وي نيز شريک و همتا قرار ندهيد، بلکه عبادت را تنها براي او انجام دهيد. (وَإِن تَعُدُّواْ نِعْمَةَ اللّهِ) و اگر بخواهيد نمعت هاي الهي را بشماريد، به جاي سپسا وي را به جاي آوريد، (لاَ تُحْصُوهَا) نمي توانيد آن را بشماريد، گذشته از اينکه سپاس آن را به جاي آوريد، به درستي که نعمت هاي ظاهري و باطني خداوند که به بندگانش عطا نموده و به اندازۀ نفس ها و لحظه ها است، و انواع نعمت ها (را به بندگان داده است)، نعمت هاي فراواني که بندگان برخي از آنها را مي شناسند و هنوز از بقيه سر در نياورده اند، و مصيبت ه