  اين  کتاب  ايمان  آورده  ايد  چون  شما را  ببينند گويند : ما هم  ايمان  آورده  ايم   و چون  خلوت  کنند ، از غايت   کينه  اي  که  به شما دارند سر انگشت  خويش  به  دندان  گزند  بگو : در کينه   خويش  بميريد، هر آينه  خدا از دلتان  آگاه  است.
خداوند در اينجا بندگانش را از اينکه کافران را به دوستي بگيرند و آنها را محرم را از دوست ويژه خود قرار دهند، به گونه اي که اسرار خود را با آنان در ميان بگذارند و مسايل خصوصي مومنان را به آنها بگويند، بر حذر داشته، و براي آنان تبيين کرده است که بايد از محرم قرار دادن کافران دوري بجويند، چرا که آنها از هيچ شر و فساد و زياني در حق شما کوتاهي نمي کنند و دشمني از لحن کلامشان آشکار است، و دشمني و کينه اي که در دل دارند از سخن و کارهايشان بزرگتر است، پس اگر شما فهم و عقل داريد خداوند حقيقت امر را برايتان  توضيح داده است.
چرا شما آنان را دوست داريد و آنها را محرم خود قرار مي دهيد؟ در حالي که انحراف بزرگ آنها را در دين و در مقابل نيکوکاري تان مي دانيد. شما بر اديان پيامبران قرار دادي، و به هر پيامبري که خدا فرستاده و به هر کاري که خداوند نازل فرموده است ايمان داريد، و آنها به بزرگترين کتاب و شريفت ترين پيامبر کفر مي ورزند، و در مقابل محبت و مهرباني اي که شما به آنها داريد، کوچکترين محبتي به شما نمي کنند، پس چگونه آنها را دوست داريد در حالي که آنها شما را دوست ندارند و  فقط به ظاهر، و به صورت منافقانه با شما سازش مي کنند؟ و هرگاه با شما روبرو شوند، مي گويند: ايمان آورده ايم، و هرگاه با هم خلوت کنند از شدت خشم و دشمني شما و دينتان، انگشتان خود را گاز مي گيرند.
خداوند متعال فرمود: « قُلْ مُوتُواْ بِغَيْظِكُمْ» به زودي عزت و قدرت اسلام و ذلت کفر را شما را ناراحت کرده است، خواهيد ديد و از خشم مي ميرد و شما هرگز شفاي اين بيماري و ناراحتي را با آنچه که در پي آن هستيد نخواهيد يافت. « إِنَّ اللّهَ عَلِيمٌ بِذَاتِ الصُّدُورِ» بنابراين آنچه را که در دل کفار و منافقين بود براي بندگان مومن خود بيان کرد.إِن تَمْسَسْكُمْ حَسَنَةٌ تَسُؤْهُمْ وَإِن تُصِبْكُمْ سَيِّئَةٌ يَفْرَحُواْ بِهَا وَإِن تَصْبِرُواْ وَتَتَّقُواْ لاَ يَضُرُّكُمْ كَيْدُهُمْ شَيْئًا إِنَّ اللّهَ بِمَا يَعْمَلُونَ مُحِيطٌ ، اگر خيري  به  شما رسد اندوهگين  شوند و اگر به  مصيبتي  گرفتار آييد  شادمان گردند  اگر شکيبايي  ورزيد و پرهيزگاري  کنيد از مکرشان  به  شما  زياني  نرسد، که  خدا بر هر کاري  که  مي  کنند احاطه  دارد.
« إِن تَمْسَسْكُمْ حَسَنَةٌ تَسُؤْهُمْ» هرگاه قدرت و پيروزي و تندرستي به شما برسد، ناراحت مي شوند، « وَإِن تُصِبْكُمْ سَيِّئَةٌ» و اگر دشمن بر شما پيروز گردد و يا برخي مشکلات دنيوي برايتان پيش بيايد، « يَفْرَحُواْ بِهَا» خوشحال مي شوند، و اين صفت دشمني است که دشمني او شديد است.
وقتي خداوند شدت دشمني آنها و صفت هاي زشت آنان را بيان کرد، بندگان مومنش را به بردباري و پايبندي به تقوا و پرهيزگاري دستور داد و بيان کرد که هرگاه آنها اين کارها را انجام دهند مگر دشمنانشان به آنها هيچ زياني نمي رساند، زيرا خداوند دشمنان دين و کارها و توطئه هايشان را احاطه نموده است. و خداوند به شما وعده داده که اگر پرهيزگار باشيد آنها هيچ ضرري به شما نمي رسانند، و در اين شک نداشته باشيد.وَإِذْ غَدَوْتَ مِنْ أَهْلِكَ تُبَوِّىءُ الْمُؤْمِنِينَ مَقَاعِدَ لِلْقِتَالِ وَاللّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ ، و بامدادان  از ميان  کسان  خويش  بيرون  آمدي  ، تا مؤمنان  را در آن  جايها  که  مي  بايست  بجنگند بگماري  ، و خدا شنوا و داناست.
إِذْ هَمَّت طَّآئِفَتَانِ مِنكُمْ أَن تَفْشَلاَ وَاللّهُ وَلِيُّهُمَا وَعَلَى اللّهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ ، دو گروه  از شما آهنگ  آن  کردند که  در جنگ  سستي  ورزند و خدا ياورشان  شد،، پس  مؤمنان  بايد که  بر خداي  توکل  کنند.
وَلَقَدْ نَصَرَكُمُ اللّهُ بِبَدْرٍ وَأَنتُمْ أَذِلَّةٌ فَاتَّقُواْ اللّهَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ ، هر آينه  خدا شما را در بدر ياري  کرد و حال  آنکه  ناتوان  بوديد  پس  ،  ازخداي  بترسيد ، باشد که  سپاسگزار شويد.
« وَإِذْ غَدَوْتَ مِنْ أَهْلِكَ تُبَوِّىءُ الْمُؤْمِنِينَ مَقَاعِدَ لِلْقِتَالِ» اين جريان در روز جنگ احد اتفاق افتاد، آنگاه که مشرکين به نزديک احد رسيدند، و پيامبر (ص) همراه با مومنان بيرون رفت و براي هر يک از آنان جايگاهي تعيين کرد و آنها را در سنگرهايشان مستقر نمود، و به طور عجيبي آنها را آرايش داد، و اين بر مهارت کامل او در فنون سياسي و جنگي دلالت مي نمايد. همانطور که او (ص) در همه موارد و در هر چيزي به بهترين صورت عمل مي کرد.
« وَاللّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ» و خداوند شنوا و داناست و هيچ چيزي از کارهايتان بر او پنهان نمي ماند. « إِذْ هَمَّت طَّآئِفَتَانِ مِنكُمْ أَن تَفْشَلاَ» آن گاه که دو طائفه از ميان شما خواستند سستي ورزند، و آن دو طائفه بنو سلمه و بنو حارثه بودند، اما خداوند متعال لطف و توجه و  توفيق خويش را شامل حالِ آنان گرداند و آنها را از اين رخوت و سستي در آورد. « وَعَلَى اللّهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ» و مومنان بايد بر خدا توکل کنند، زيرا وقتي بر او توکل نمايند خداوند آنها را کفايت نموده، و آنها را ياري مي کند، و آنان را از در افتادن در آنچه که به دين و دنيايشان زيان مي رساند محافظت مي نمايد. اين آيه و آيه هايي از اين قبيل مبين آن هستند که توکل واجب است و اينکه توکل بنده برحسب مقدار و اندازه ي ايمانش مي باشد. توکل يعني اينکه بنده در به دست آوردن منافع خود و دفع کردن چيزهايي که به او زيان مي رساند، به پروردگارش تکيه نمايد، پس وقتي که حالت آنها را در جنگ اُحُد و مشکلي که براي آنان پيش آمد بيان کرد، آنان را به ياري و کمک و نعمت خويش در جنگ بدر يادآوري نمود، تا سپاسگزار پروردگارشان باشند، و خاطرات روز بدر اي مصيبت را بر آنها آسان نمايد. بنابراين فرمود: « وَلَقَدْ نَصَرَكُمُ اللّهُ بِبَدْرٍ وَأَنتُمْ أَذِلَّةٌ» و خداوند شما را در بدر پيروز گرداند در حالي که ناچيز و در تعداد و ساز و برگ نظامي اندک بوديد. تعداد مسلمانان در جنگ بدر حدود سيصد و سيزده نفر بود، و به اندازه کافي وسيله سواري نداشتند و اسلحه هايشان کهنه و فرسوده بود و دشمنانشان نزديک به هزار نفر بوده و با اسلحه زياد به جنگ آنها آمده بودند. « فَاتَّقُواْ اللّهَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ» پس، از خدا بترسيد باشد که سپاس وي را به جا آوريد که ياري خويش را به شما ارزاني داشت.إِذْ تَقُولُ لِلْمُؤْمِنِينَ أَلَن يَكْفِيكُمْ أَن يُمِدَّكُمْ رَبُّكُم بِثَلاَثَةِ آلاَفٍ مِّنَ الْمَلآئِكَةِ مُنزَلِينَ ، آنگاه  که  به  مؤمنان  مي  گفتي  که  اگر خدا سه  هزار فرشته  به  ياريتان  فرو فرستد ، آيا شما را کافي  نخواهد بود ?
بَلَى إِن تَصْبِرُواْ وَتَتَّقُواْ وَيَأْتُوكُم