ویژه ‌كیفیتی ‌كه  بصورت  پیوسته  و  همیشگی  رو‌ی  داده  باشد.  
--------------------------------------------------------------------------------
[1] مائده/ 6. ترجمه اين آيه در اول مبحث وضو گذشت.تعداد  سنگ  ریزه  

تعداد  سنگ  ریزه‌ها  هفتاد  یا  چهل  ونه  عدد  است‌كه  روز عید  هفت  تا  به  سوی  جمره  العقبه  انداخته  می‌شود  و  روز  یازدهم  و  دوازدهم  بیست  و  یك  عدد  آنها  بهر  سه  جمره  هریك  هفت  سنگ  انداخته  می‌شود  و  بیست  و  یك  عدد  دیگر  بهمین ترتیب  در  روز  سیزدهم  به  سوی  جمرات  انداخته  می‌شودكه  در  این  صورت  تعداد  سنگ  ریزه‌ها  هفتادتا  می‌شود.  اگردر  رمی  جمرات‌،  به  روزعید  و  روزهای  یازدهم  و  دوازدهم  اكتفاكند  تعداد  سنگ  ریزه‌ها  (‌٤٩)  چهل  و  نه  عدد  می‌شود.

بمذهب  امام  احمد  و  عطاء  اگر  حاجی  پنج  سنگ  انداخته  او  راكفایت  می‌كند  و  مجاهد گفته  است‌،  اگر  شش  سنگ  انداخت  بروی  فدیه  واجب  نمی‌شود.  سعید  بن  مالك ‌گوید:  همراه  پیامبر صلی الله علیه و سلم    از حج  بر می‌گشتیم‌،  یكی  می‌گفت‌:  من  شش  سنگ  ریزه  انداختم  و  یكی  دیگر  می‌گفت‌:  من  هفت  سنگ  ریزه  انداختم  وكسی‌،‌كسی  دیگر  را، سرزنش  نمی‌كرد.روزها‌ی  رمی  جمرات  

روزهای  ر‌می  سه  روزیا  چهارروزاست‌:  روز  عید  و  دو  روزازایام  التشریق‌،  یا  سه  روز  از  ایام  التشریق‌.  خداوند  می‌فرماید:" الله في أيام معدودات، فمن تعجل في يومين فلا إثم عليه ومن تأخر فلا إثم عليه لمن اتقى [خدارند  رادر  روزهای  معدود  ذکر  گوئید:  هرکس  بعد  ازعید  قر‌بان  شتاب‌کرد  و  دو  روز  در  منی  ماند  و  درروز  دوازدهم  ازآنجا  سوی  مکه  برگشت‌،  براوگناهی  نیست  وهرکس  تقوی  پیشه‌کرد  وسه  روزدر  منی  ماند  و  در  روز  سیزدهم  سوی  مکه  برگشت،  بر  اوگناهی  نیست‌]"‌.رمی  جمره  در  روز  عید  قربا‌ن

نیکوترین  وقت  برای  رمی  جمره  درروز  عید  هنگام  چاشت  بعد  از  طلوع  خورشید  می‌باشد.  چون  پیامبر صلی الله علیه و سلم    درهنگام  چاشت  روزعید  ر‌می  جمره  عقبه‌کرد.  ابن  عباس‌گوید:  پیامبر صلی الله علیه و سلم    ناتوانان  و  ضعفای  اهل  بیت  خود  را  جلو  انداخت  و  گفت‌:" لا ترموا جمرة العقبة حتى تطلع الشمس   [جمره  عقبه  را  رمی  نکنید  تا  اینکه  خورشید  طلوع  می‌کند]"‌.  بروایت  وتصحیح  ترمذی‌.

اگر  رمی  جمره  عقبه  را  تا  آخر  روز  عید  بتاخیر  انداخت  جایز  است‌.  ابن  عبدالبر  گوید  اهل  علم  اجماع  دارند  براینکه  اگرروزعید  پیش  ازغروب  رمی  جمره  عقبه‌کند  درست  است‌،  اگرچه  مستحب  نیست‌.

ابن  عباس‌گوید:  روز  عید  قربان  در  منی  از  پیامبر صلی الله علیه و سلم    سئوال  می‌کردند.  مردی   گفت‌:" رميت بعد ما أمسيت   [1]‌، فقال: " لا حرج ". [من  مساء  -‌بعدازظهرتا  نزدیک  غروب‌،  ر‌می  جمره‌کردم‌،  پیامبر صلی الله علیه و سلم    گفت‌:  اشکال  ندارد]‌"‌.  بروایت  بخاری‌.
--------------------------------------------------------------------------------
[1] -‌ازشرح  ارشاد  الساری  ج 3/237  برمی‌آیدکه  مراد  ازمساء  بعدازظهر  تا  غروب  است  نه  شب‌.  اگرچه  لغتاً  مساء  بعد  اززوال  تا  غروب  وشب  را  نیزشامل‌می‌شود.  (‌مترجم‌)آیا  می‌توان  رمی  را  تا  شب  بتا‌خیر انداخت؟

اگرکسی  بنا  به  عذری  نتواند  درروزر‌می  جمره‌کند  جایزاست  آن  را  تا  شب  بتاخیر  اندازد.  چون  مالک  از  نافع  روایت‌کرده  است‌که  دختر  صفیه  همسر  ابن  عمر  در  مزدلفه  دچار  زایمان  شدکه  او  همراه  صفیه  مادرش  درآنجا  ماند  تا  اینکه  بعد  از  غروب  خورشید  روزعید  در”‌منی‌”  به  ما  پیوستند  وابن  عمربدانان  امرکردکه  ر‌می  جمره‌کنند  و  درآن  اشکالی  ندید.  ولی  تاخیرر‌می  جمره  بدون  عذر  مکروه  است  و  انجام  آن  درشب  بنا  برای  حنفیه  و  شافعیه  وروایتی  ازمالک  وبنا  بحدیث  ابن  عباس  که‌گذشت  موجب  فدیه  نیست‌،  ولی  امام  احمدگوید:  اگرکسی  رمی  جمره  را  تا  انتهای  روزعید  قربان  بتاخیر  انداخت‌،  نباید  شب  رمی  جمره‌کند،  بلکه  باید  فردای  آن  روز  بعدازظهر  بدان  مبادرت  کند.  

ضعیفان  وافراد  معذورمی‌توانند  بعد ازنیمه  شب  عید  قربان  رمی  جمره کنند باجماع  علما،  هیچ‌کس  مجازنیست  پیش  ازنیمه  آخرشب  عید  رمی  جمره‌کند،  ولی  زنان  وکودکان  و  ضعیفان  و  افراد  معذورو  چوزبانان  شتر،  این  رخصت  را  دارند که ازنیمه  شب  عید  به  بعدرمی  جمره  عقبه  را  انجام  دهند.  ازعایشه  روایت  است‌که  پیامبر صلی الله علیه و سلم    ام  سلمه  را  شب  عید  فرستادکه  ر‌می  جمره  عقبه ‌کند که  پیش  ازفجرآن  را  انجام  داد،  سپس  برای  طواف  الافاضه  رهسپار  مکه‌گردید.  بروایت  ابوداود  و  بیهقی‌.  اوگفته  است‌که  اسناد  آن  صحیح  است  و  اشکالی  ندارد.

ابن  عباس  گوید:  پیامبر صلی الله علیه و سلم    اجازه  دادند  که  چوزبانان  و  شتر  چرانان  در  شب  عید رمی  جمره  عقبه‌کنند.  بزارآن  را  روایت‌کرده  و  در  اسناد  آن  مسلم  بن  خالد  زنجی وجود  داردکه  ضعیف  است‌.  

عروه  بن  الزبیرگوید:  پیامبر صلی الله علیه و سلم    روزعید  قربان  به  سوی  ام  سلمه  چرخید  وبه  وی  دستور  دادکه  ازمزدلفه  راهی  طواف  الافاضه  شود  و  به  مکه  برود  و  نمازصبح  را  در  آنجا  بگزارد.  وآن  روزنوبه  ام  سلمه  بودکه  نزد  پیامبر صلی الله علیه و سلم   باشد  و  پیامبر صلی الله علیه و سلم    دوست  داشت  که  همراه  او  باشد.  بروایت  شافعی  و  بیهقی‌.  عطاء  گوید:  یکی  از  “‌اسماء‌” برایم  نقل‌کردکه  او  ر‌می  جمره‌کرد،  من  به  وی‌گفتم‌:‌که  ما  درشب  جمره  عقبه  را  ر‌می‌کردیم  و  بسویش  سنگ  انداختیم‌.  اسماء‌گفت‌:  ما  در  زمان  پیامبر صلی الله علیه و سلم    چنان  رفتار می‌کردیم‌.  بروایت  ابوداود.

طبری‌گوید:  شافعی  به  این  حدیث  ام  سلمه  وحدیث  اسماء  استدلال‌کرده  است  که  بعد  ازنیمه  شب  طواف  الافاضه  را  جایز  دانسته  است‌.  ابن  حزم‌گوید:  اجازه  ر‌می  جمره  در  شب  مخصوص  زنان  می‌باشد  نه  مردان‌.  برای  مردان  این  اجازه  نیست  خواه‌،  نیرومند  باشند  یا  نیرومند  نباشند.  و آنچه ‌که  ازحدیث  برمی‌آید  آنست‌ که  اگر  کسی  معذورباشد،  می‌تواند  شب  عید،  پیش  افتد  و  رمی  جمره  عقبه ‌کند.  ابن  المنذر  گوید:  سنت  آنست  تا  بعد  ازطلوع  خورشید  رمی  جمره  صورت  نگیرد،  همانگونه‌ که  پیامبر صلی الله علیه و سلم  چنین‌ کرده  است  و رمی  جمره  قبل  ازطلوع  فجر  جایز نیست  چون  اگر  کسی  چنین‌کند  مخالف  سنت  رسول  خدا  رفتار نموده  است‌.  و  هرکس  پیش  ازطلوع  -  فجر ر‌می  جمره  عقبه‌ کرد،  بر وی‌،  چیزی  واجب  نمی‌شود  -‌تاوان  ندارد  -‌چون ‌کسی  را  سراغ  ندارم‌ که ‌گفته  باشد  او  را کفایت  نمی‌کند.رمی  جمره  عقبه ‌کردن  بر فوق ‌آن

اسود گوید:  عمربن  خطاب  را  دیدم ‌که  بر فوق  جمره  ایستاده  بود  وآن  را  رمی  می‌کرد  -  بر  روی  آن  ایستاده  بود  و  بدان  سنگ  ریزه  می‌انداخت  -  از  عطاء  هم  در  این  باره  سئوال  شد  -‌گفت‌:  اشکالی  ندارد.  این  دو  روایت  را  سعید  بن  منصور آورده